Gökçek istifasını açıklayacağını açıkladı!

Ana Sayfa » Güncel » Türkiye Kerkük ve Musul'da hak iddia edebilir mi?

Türkiye Kerkük ve Musul'da hak iddia edebilir mi?

Sözcü gazetesi yazarı Sinan Meydan, Irak'ta yapılan bağımsızlık referandumundan hareketle 1926'da imzalanan Ankara Anlaşması'nı irdeledi...

 
25 Eylül 2017 Pazartesi 12:43 
Yorum YapYazdır
 
 
Türkiye Kerkük ve Musul'da hak iddia edebilir mi?

Tarihçi Sinan Meydan, Irak'ta yapılan bağımsızlık referandumundan hareketle 1926'da imzalanan Ankara Anlaşması'nı irdeledi. Referandumun ardından Kürdistan'ın bağımsızlık ilan etmesinin Irak sınırını çizen anlaşmanın ihlali anlamına gelip gelmediğini sorgulayan Meydan, "Türkiye-Irak sınırım değiştirecek herhangi bir girişim, 1926 ve 1946 Ankara Antlaşmasına aykırıdır" dedi. Ankara Antlaşması'nda, "Irak'ın toprak bütünlüğü bozulursa Türkiye, Musul ve Kerkük'te hak iddia eder" diye bir maddenin olmadığını söyleyen Meydan, "Ankara Antlaşması'nın Türkiye-Irak sınırı, Milletler Cemiyeti Komisyonu'nun belirlediği 'Bürüksel Hattı'na dayalı olduğundan, sınırı bozmaya yönelik teşebbüsler, uluslararası hukukun ihlali anlamına gelecektir" dedi.

Meydan, Ankara Anlaşması ile referandum arasındaki ilişkiyi şöyle anlattı:

"Irak'ın kuzeyinde kurulacak bir Kürdistan, Ankara Antlaşması'nın 5. maddesindeki 'değiştirilemez' Türkiye-Irak sınırını ortadan kaldıracaktır. 

5 Haziran 1926'da Türkiye, Irak ve İngiltere arasında Ankara Antlaşması imzalandı. Antlaşma, 7 Haziran 1926'da TBMM'de onaylandı. Oylamaya katılan 145 milletvekilinden 142'si kabul, 2'si ret, l'i çekimser oy verdi. (TBMM Zabıt Ceridesi, C, 26, s. 164-195) Anlaşma, 18 Haziran 1926'da yürürlüğe girdi. Böylece bugünkü Türkiye-Irak sının çizildi. 

Antlaşma 1. maddesinde ve ekinde Türkiye-Irak sınırı ayrıntılı olarak tarif ediliyordu. 

5. maddesinde ise tarafların, 1. maddede belirlenen sınır çizgisinin 'kesinliğini ve bozulmazlığım kabul ederek bunu değiştirmeyi amaçlayan herhangi bir girişime geçmemeyi' kabul ettikleri belirtiliyordu. 

 

 

Antlaşma sınırlar konusunda 'süresiz'di. İsmail Soysal'ın ifadesiyle 'Başka bir değişle sınır değiştirilmemek üzere çizilmişti.' Antlaşmanın sınırların değişmezliğine vurgu yapan 'birinci kesimi' süresizdi, ama 'ikinci kesimi' 18 Temmuz 1936'da sona eriyordu. Türkiye ve Irak, 8 Aralık 1936'daki 'nota verişimi' ile antlaşmanın 'ikinci kesimini' uzattılar. 

 

1932'de Irak'taki İngiliz mandasının sona ermesiyle Türkiye-Irak arasmda 1937 Sadabat Paktıyla sonuçlanacak iyi ilişkiler kuruldu. 

 

II. Dünya Savaşı'ndan sonra 29 Mart 1946'da Irak ve Türkiye arasında Ankara'da bir anlaşma daha yapıldı. O anlaşmanın 1. maddesinde de "1926 Antlaşması ile belirlenmiş ve çizilmiş sınıra saygı gösterileceği" belirtildi. (İsmail Soysal, Türkiye'nin Siyasal Andlaşmalan, C.l, s. 312-325). 

 

ANKARA ANLAŞMASINA AYKIRI

 

Dolayısıyla Türkiye-Irak sınırım değiştirecek herhangi bir girişim, 1926 ve 1946 Ankara Antlaşmasına aykırıdır. Uzun lafın kısası, Barzani'nin bağımsızlık referandumu, Ankara Antlaşmasıyla belirlenen Türkiye-Irak sınırının 'kesinliğini ve bozulmazlığını değiştirmeyi amaçlayan bir girişimdir.' Yani, Barzani'nin referandumuyla Irak'ın kuzeyinde kurulacak bir Kürt devleti, Ankara Antlaşması'na göre 'değiştirilemez' olan Türkiye-Irak sınırını değiştirecektir, daha doğrusu ortadan kaldıracaktır. 

 

Ankara Antlaşmasının hâlâ yürürlükteki 'sınır rejimi', antlaşmanın 1. maddesinde açıkça ifade edildiği gibi 'Milletler Cemiyeti'nin 29 Ekim 1924 günlü oturumunda kararlaştırılmış çizgiye uygun olarak' belirlenmişti. Türkiye-Irak sınırım belirleyen'Bürüksel Sınır Çizgisi' anlaşmanın ekinde ayrıntılı olarak yer almıştı. Ankara Antlaşması üç ülke; İngiltere, Türkiye ve Irak arasında imzalanmış olsa da, antlaşmadaki Türkiye-Irak sınırım üç ülke değil, o zamanki dünyanın en önemli uluslararası örgütü Milletler Cemiyeti Komisyonu belirlemişti. Dolayısıyla Barzani'nin referandumu, her şeyden önce Ankara Antlaşmasının Milletler Cemiyeti kararlarına dayanan uluslararası 'sınır rejimine' aykırıdır. 

 

MUSUL'A MÜDAHALE HAKKI DOĞAR MI

 

Öncelikle, Ankara Antlaşması'nda 'Irak'ın toprak bütünlüğü bozulursa Türkiye, Musul ve Kerkük'te hak iddia eder' diye bir madde yoktur. Ancak Ankara Antlaşmasının 'Bozulmaz/değişmez' Türkiye-Irak sınırı, tarafların onayı olmadan bozulursa, taraflar antlaşmadan doğan hukuki haklarını arayabilirler. Ayrıca Ankara Antlaşması'nın Türkiye-Irak sınırı, Milletler Cemiyeti Komisyonu'nun belirlediği 'Bürüksel Hattı'na dayalı olduğundan, sınırı bozmaya yönelik teşebbüsler, uluslararası hukukun ihlali anlamına gelecektir. 

 

Bu durumda taraflar önce uluslararası hukuku devreye sokmayı deneyebilirler, buradan bir sonuç alamadıkları takdirde ise Ankara Antlaşmasının yürürlükteki'sınır rejimini' korumak için gerekirse güç kullanabilirler. Türkiye sağduyulu, hesaplı ve gerçekçi hareket etmelidir; Musul'u alacağız derken Antep'i kaybetmemek gerekir." 

 

 
25 Eylül 2017 Pazartesi 12:43 
Yorum YapYazdır
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
A. Şefik Mollamehmetoğlu
 
Mehmet Polat
 
Türker Ertürk
 
Havva GÜNAYDIN LAKUTOĞLU
 
Mustafa Önsel
 
Nihat Genç
 
Attila Aşut
 
Arslan Bulut
 
Prof. Dr. Orhan Özgür
 
Ahmet Özer
 
Ömer Faruk Altuntaş
 
Göksu Mollamehmetoğlu
 
Gülcan Özgür
 
Ömer Turan
 
Osman Cudi Yılmaz
 
Prof. Dr. Burhan Çuhadaroğlu
 
Prof. Dr. Cavit Boz
 
Prof. Dr. Kemal Üçüncü
 
Hüseyin HAYDAR
 
Zekeriya Saka
 
Mehmet Kuvvet
 
Hasan Güneş
 
Erdal ÖZÇELİK
 
Serpil Satut Denizoğlu
 
Erdal Eksert
 
İnci Güngör
 
Kazım DEMİR
 
Coşkun ERUZ
 
Mehmet Akıncı
 
Ruhi  Türkyılmaz
 
İlyas Gümrükçü
 
Sami KOÇ
 
Ömer Asan
 
Prof. Dr. Örsan Öymen
 
Kadir ŞİŞGİNOĞLU
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
 
Anket
Halkoylaması sonrası Türkiye'yi ne bekliyor?
1. Daha iyi bir gelecek
2. Daha kötü bir gelecek
3. Birşey değişmez
 
 
Gazete Manşetleri
 
 
Arşiv
 
Tarihte Bugün
1260 - Memlük Sultanı Seyfeddin Kutuz, siyasi rakibi Baybars tarafından katledildi.
1857 - İlk futbol kulübü, İngiltere'de Cambridge Üniversitesi'nde kuruldu.
1882 - Alman biliminsanı Robert Koch, verem mikrobunu keşfetti.
1904 - New York metrosu açıldı.
1911 - Orville Wright, Kuzey Carolina'da hava aracı ile 9 dakika 45 saniye havada kalarak yeni bir Dünya rekoru kırdı. Bu rekor 10 yıl süresince kırılamıyacaktır.
1912 - Birinci Balkan Savaşı'nda Osmanlı ve Sırp orduları arasındaki Kumanova Muharebesi Sırpların galibiyeti ile sonlandı.
1923 - 12 Rebiül evvel gecesiyle gününün Mevlid Kandilinin Milli Bayram olmasına dair teklif kabul edilerek kanunlaştırılmıştır.
1926 - Ünlü illüzyonist Harry Houdini Detroit, Michigan'daki Garrick Tiyatrosu'nda son gösterisine çıktı.
1929 - New York Borsasında hisse senetleri düştü. Bu çöküş sürecini izleyen bunalım, dünya dış ticaretinde ciddi bir daralma yarattı. Kriz, Türkiye'yi de etkiledi.
1935 - İtalya Etiyopya'yı işgal etti.
1935 - I. Belediyeler Kongresi başladı.
1939 - Naylon çoraplar, ilk kez Wilmington'da satışa sunuldu.
1945 - Birleşmiş Milletler Antlaşması yayınlandı ve BM kuruldu.
1945 - II. Dünya Savaşı sırasında, Nazilerin Norveç'i işgal etmesine yardım eden, daha sonra Hitler'in Norveç başbakanı yaptığı Faşist Parti lideri Abraham Quisling kurşuna dizildi.
1947 - Walt Disney, Amerikan Aleyhtarı Faaliyetler Komitesi (HUAC)'nde ifade vererek Komünist olduklarına inandığı bazı çalışanlarının isimlerini komiteye verdi.
1956 - Sovyetler Birliği, Macaristanı işgal etti.
1956 - Gazeteci Bedii Faik, cumhurbaşkanına hakaretten 6 ay hapse mahkum edildi.
1964 - ABD'li insan hakları savunucusu Martin Luther King'e, Nobel Barış Ödülü verildi.
1965 - Nüfus sayımı yapıldı. Türkiye'nin nüfusu: 31.391.207
1966 - CHP'nin 18. Kurultayı, ortanın solu görüşünü savunanların zaferiyle sonuçlandı. Zonguldak milletvekili Bülent Ecevit genel sekreterliğe getirildi.
1970 - Salvador Allende Şili cumhurbaşkanı seçildi.
1980 - Polonya hükümeti, Solidarity adlı işçi sendikasını yasal olarak kabul etti.
1986 - Türkiye'nin ilk McDonalds'ı İstanbul Taksim'de açıldı.
1991 - Kripto davasında gazeteci Uluç Gürkan ile dışişleri bakanlığı memuru Hande Mumcu beraat etti.
1992 - Türkiye'nin ilk özel havaalanı olan Hezarfen, İstanbul Büyükçekmece'de hizmete girdi.
1992 - Aachen Tebliği, Ulum el-hikme okulu
1996 - Vehbi Koç'un cenazesi Zincirlikuyu Mezarlığı'ndan çalındı.
1996 - I.Avrasya İslam Şurası Türkiye'de toplandı.
2003 - Concorde'un son uçuşu New York ile Londra arasında yapıldı.
2008 - TRT Çocuk yayına sokuldu.
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak04:54
  • Güneş06:35
  • Öğlen12:17
  • İkindi15:13
  • Akşam17:36
  • Yatsı19:06
 
Süper Loto
19.10.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu031217284748
 
On Numara
23.10.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu09121316182024262933363741485051525658606980
 
Sayısal Loto
21.10.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu071226293136
 
Şans Topu
18.10.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu010215162512
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji

Yukarı Çık