Perinçek'ten çok tartışma yaratacak açıklama

Ana Sayfa » Ekonomi » Türkiye hızla yoksullaşıyor

Türkiye hızla yoksullaşıyor

Dolar dün 2.8455 lira ile yeni tarihi zirvesine çıktı. Böylece 14 Temmuz’da 2.6307 lira olan dolar 1 ayda yüzde 8 değer kazandı. Yani Türk Lirası sadece 30 günde yüzde 8 değer kaybetti. Erken seçime doğru gidilen ve belirsizliklerin bir türlü aşılamadığı Türkiye’de geçen yıla göre Türk Lirası’ndaki değer kaybı ise yüzde 22’ye yaklaştı. Bir yıl öncesine göre paramız yüzde 22 daha değersiz. 6 ay öncesine göre yüzde 15.5, 3 ay öncesine göre ise yüzde 9.3 daha az değerli.

 
15 Ağustos 2015 Cumartesi 07:24 
Yorum YapYazdır
 
 
Türkiye hızla yoksullaşıyor

Bu durum vatandaşı, iş dünyasını, Türkiye ekonomisini nasıl etkileyecek? Türkiye fakirleşiyor mu? Sorunun yanıtı ‘evet’. Belirlisizliğin arttığı bugünlerde enflasyon, dış ticaret, yatırımlar ve büyüme açısından doların etkilerine yakından bakalım:

1) ENFLASYON
ZAMLAR KAPIDA
TÜRK Lirası’nın değer kaybı ithal ürünlerin maliyetini arttırıyor. 5 dolarlık ithalatın maliyeti 14 Temmuz’da 13.1 lira iken bugün 14.2 lira. Bu farkı ithalatçı zam olarak tüketiciye yansıtacak. Özellikle cep telefonu, televizyon, otomobil ve akaryakıt gibi ithalat ağırlıklı ürünlerde zam kaçınılmaz. Otomotiv sektörü temsilcileri en az yüzde 5 zammı masaya yatırdı bile. Ardından benzin ve mazot geliyor. 50 doların altına inerek 6.5 yılın en düşük seviyesini gören petrol fiyatının Türkiye için avantajı kalmıyor. Çünkü dolardaki artış benzin ve mazota zam olarak yansıyor. Bu kademeli olarak tüm sektörleri de olumsuz etkiliyor. Üretim maliyetleri artınca gıda başta olmak üzere zorunlu tüketim maddelerinin hepsinde fiyat artışları gündeme geliyor. Tüm bu zamlar ise enflasyonu arttırıyor. Yapılan hesaplamalara göre dolar kurundaki yüzde 10’luk değerlenme enflasyonu 1.5 puan yükseltiyor.

ENFLASYONA KUR ETKİSİ KAÇINILMAZ (%)
Ocak 7.24
Şubat 7.55
Mart 7.61
Nisan 7.91
Mayıs 8.09
Haziran 7.20
Temmuz 6.81

2) DIŞ TİCARET
İHRACAT ZORDA
EURO’da dolara karşı aşırı değer kaybı olmasaydı, kurdaki bu yükseliş ihracatçıyı memnun edebilirdi. Ama Euro’daki değer kaybı nedeniyle de Türkiye ihracatçısı yılın ilk yedi ayında 8 milyar dolar kayıp yaşadı. İhracatçı eylül ayıyla beraber ihracatın toparlanmasını bekliyordu ancak sıkıntının süreceği görülüyor. Türkiye ihracatçısı ara malını yani ihraç edeceği malı üretmek için ithalat yapıyor. Ve bu ithalatın yüzde 50’si dolar cinsinden yapılıyor. Yani ihracatçı dolarla hammaddesini alıyor üretimini yapıyor, Euro ile ihraç ediyor. Dolardaki yükseliş ihracatçının ithalat maliyetini dolayısıyla üretim maliyetini arttırıyor. Zaten Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) dün açıkladığı verilere göre haziranda ihracat birim değer endeksi yani ihracatçının sattığı malın fiyatını belirleyen endeks yüzde 9.5 azaldı. İkinci çeyrekte birinci çeyreğe göre kayıp ise yüzde 9.2 oldu. Sonuç olarak ihracatçı daha fazla malı daha düşük fiyata satmak zorunda kaldı.

İHRACATTA GERİLEME DURDURULAMIYOR (MİLYON DOLAR)
Ocak 12.304
Şubat 12.234
Mart 12.526
Nisan 13.358
Mayıs 11.091
Haziran 11.995
Temmuz 10.857


3) MİLLİ GELİR

BÜYÜMEDE SIKINTI
TÜRKİYE ekonomisi yılın ilk çeyreğinde yüzde 2.3 büyüdü. İkinci çeyrekte büyümenin yüzde 4’e yaklaşabileceği belirtiliyor. Şimdi yılın üçüncü çeyreğinin içindeyiz. Temmuz, ağustos ve eylül ayları üçüncü çeyrek verileri için belirleyici olacak. Yıl sonunda beklenti yüzde 3’ün ancak yakalanacağı yönünde. Ama doların bir ayda yüzde 8’lik değer kazanması işleri biraz karıştırıyor. İthalatın daha maliyetli olması tüketiciyi pazardan çevirmesine bir de ihracatın sıkıntısı eklenince Türkiye ekonomisinde büyümenin daha da yavaşlaması kaçınılmaz. Ayrıca Türk Lirası değer kaybettiği için dolar cinsinden milli gelir çok daha düşük bir seviyeye inecek. Hesaplamalara göre 2015 sonunda Türkiye’nin dolar bazındaki milli geliri en iyimser hesapla yüzde 10’luk gerilemeyle 801 milyar dolardan 724 milyar dolara gerileyecek. Dolar bazındaki milli geliri 2010 öncesine dönen Türkiye, G20 içinde de son sıraya, 20. sıraya düşecek. Kişi başı milli gelir de 10 bin sınırının altına inme riskiyle karşı karşıya kalacak. Ayrıca potansiyelinin altında büyüyen Türkiye sayıları 3 milyonu bulan işsizlerine yeni iş alanı da yaratamayacak.

KİŞİ BAYI MİLLİ GELİR10 BİN DOLAR SINIRINDA (DOLAR)
2010 10.003
2011 10.428
2012 10.459
2013 10.822
2014 10.404
2015* 10.168
* Kişi başı milli gelir ilk çeyrek itibariyle

4) YATIRIMLAR

2 YILDIR GELEN YOK
TÜRKİYE’nin son iki yıldır yabancı yatırım alma sıkıntısı sürüyor. 2012 yılında 10.1 milyar dolar doğrudan yabancı yatırım Türkiye’ye gelmişken 2013’te bu rakam 9.2 milyar dolara, 2014’te 8.4 milyar dolara geriledi. Yılın lik 5 ayında sadece 3.1 milyar dolar doğrudan yabancı yatırım çekilebildi ki bu geçen yılın ilk beş ayına göre yüzde 25.5 daha az yatırım anlamına geliyor. Siyasi belirsizlik Türkiye’nin yurtdışındaki güven algısını bozuyor ve yabancı beklemede kalıyor veya yatırımdan vazgeçiyor. Türk yatırımcı için ise sorun daha büyük. Türkiye’nin dış borcunu çevirebilmek ve cari açığını finanse edebilmek için yıllık 200 milyar dolar dış kaynağa ihtiyacı var. Türkiye’nin kısa vadeli borcu ise 220 milyar doları buldu. Bu miktarın da yüzde yüzde 85’i özel sektörün borcu. Dolardaki değerlemeyle borcunun Türk Lirası karşılığı artan özel sektörün yatırımı düşünmesi biraz zor görünüyor. Belirsizlik ortamında iş dünyasının ihtiyaç duyduğu hiçbir reform da yapılamıyor.

DOĞRUDAN YABANCI YATIRIM (MİLYON DOLAR)
2011 14.146
2012 10.126
2013 9.298
2014 8.454
2015* 3.172
* 5 aylık veri

İFLAS RİSKİ ZİRVEDE
TÜRKİYE’nin iflas riskini gösteren 5 yıllık CDS’leri zirveye tırmandı. En son üç yıl önce 300’lü seviyeleri gören iflas riski endeksi 260.75’e kadar çıktı. Doların 2.8455 lira ile rekor tazelediği dün Borsa İstanbul ise sakin bir gün geçirdi. Borsa İstanbul günü yüzde .. yükselişle ... puandan kapattı. Serbest piyasada ise dolar ... liradan günü haftayı kapattı. Merkez Bankası ise dolardaki tarihi rekorun ardından üç ‘etkisiz’ hamle yaptı. Önce dolar cinsi tutulan zorunlu karşılıklara, rezerv opsiyonlarına ve serbest hesaplara uyguladığı faiz oranını yüzde 0.21’den yüzde 0.23’e yükselten Merkez Bankası ardından bir hafta vadeli dolar cinsi depo faiz oranını yüzde 3’ten yüzde 2.75’e indirdi. Merkez ardından repo ihalesi ile piyasaya verdiği haftalık fonlamayı yaklaşık 2 milyar TL azalttı. Sepet bazında TL dün yeni tarihi zirve olan 3.0080’e kadar yükseldi.

CUMHURBAŞKANI DANIŞMANI: DOLARDA 3 TL ‘REKABETÇİ’
CUMHURBAŞKANI Recep Tayyip Erdoğan’ın Ekonomi Başdanışmanı Cemil Ertem, dün sabah Twitter hesabından dolar kuruna dair değerlendirmelerini paylaştı. Ertem, Twitter’dan yayınladığı mesajında, Türk Lirası’nın dolar karşısında 2.8 lira seviyesinin altında “değerli”, 2.8 lira seviyesini aşmasının “normal,” 3 lira seviyesinin ise “rekabetçi” olduğunu yazdı. Ertem, mesajına Merkez Bankası’nın web sitesinden aldığı Türkiye, gelişen ülkeler ve gelişmiş ülkeler için reel efektif döviz kurlarını gösteren bir de grafik ekledi.

 

Şebnem TURHAN/Hürriyet

 
15 Ağustos 2015 Cumartesi 07:24 
Yorum YapYazdır
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
A. Şefik Mollamehmetoğlu
 
Türker Ertürk
 
Nihat Genç
 
Havva GÜNAYDIN LAKUTOĞLU
 
Mehmet Polat
 
Mustafa Önsel
 
Attila Aşut
 
Arslan Bulut
 
Prof. Dr. Orhan Özgür
 
Ahmet Özer
 
Ömer Faruk Altuntaş
 
Göksu Mollamehmetoğlu
 
Gülcan Özgür
 
Ömer Turan
 
Osman Cudi Yılmaz
 
Prof. Dr. Burhan Çuhadaroğlu
 
Prof. Dr. Cavit Boz
 
Prof. Dr. Kemal Üçüncü
 
Hüseyin HAYDAR
 
Zekeriya Saka
 
Mehmet Kuvvet
 
Hasan Güneş
 
Erdal ÖZÇELİK
 
Serpil Satut Denizoğlu
 
Erdal Eksert
 
İnci Güngör
 
Kazım DEMİR
 
Coşkun ERUZ
 
Mehmet Akıncı
 
Ruhi  Türkyılmaz
 
İlyas Gümrükçü
 
Sami KOÇ
 
Ömer Asan
 
Prof. Dr. Örsan Öymen
 
Kadir ŞİŞGİNOĞLU
 
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
 
Anket
Halkoylaması sonrası Türkiye'yi ne bekliyor?
1. Daha iyi bir gelecek
2. Daha kötü bir gelecek
3. Birşey değişmez
 
 
Gazete Manşetleri
 
 
Arşiv
 
Tarihte Bugün
1448 - Osmanlı padişahı II. Murat, Kosova Zaferi'ni kazandı.
1781 - Amerikan Bağımsızlık Savaşı, İngilizlerin George Washington'a teslim olmalarıyla sona erdi.
1782 - Lord Cornwall'in denetimindeki İngiliz Ordusunun yenilmesi ve Amerikan ordusunun Yorktown ve Virjinya'ya girmesiyle Amerikan Devrimi sona erdi.
1872 - Dünyanın en büyük altın külçesi (215 kilogram) Avustralya New South Wales'de bulundu.
1934 - Mübadele Komisyonu görevini tamamladı. Anadolu ve Trakya Rumları ile Yunanistan Müslümanlarının mübadelesini düzenlemekle görevli Komisyon 7 Ekim 1923'de kurulmuştu.
1934 - Turhal Şeker Fabrikası açıldı.
1945 - Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi açıldı.
1949 - Fahrettin Kerim Gökay, İstanbul valiliği ve belediye başkanlığı görevine atandı.
1951 - İngiliz askerleri, Süveyş Kanalı'nı ele geçirdi.
1960 - 6-7 Eylül Olayları ile ilgili dava başladı.
1962 - TBMM'de, Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu kabul edildi.
1962 - İlk James Bond filmi "Dr. No" gösterime girdi.
1982 - Milli Güvenlik Konseyinin son şeklini verdiği anayasa metni açıklandı. Geçici maddelerle eski parti yöneticilerine 10 yıl siyaset yasağı getiriliyor, anayasanın kabulüyle birlikte Kenan Evren cumhurbaşkanı oluyor.
1987 - Londra Borsası çöktü. Yaşanan büyük panik sonucunda 50 milyar sterlinlik değer kaybı yaşandı.
1988 - İngiltere, IRA mensuplarıyla yapılan röportajların yayımlanmasını yasakladı.
1995 - Avrupa Parlamentosu Yeşiller sözcüsü Claudia Roth, Devlet Bakanı Ayvaz Gökdemir aleyhine 3 milyar liralık manevi tazminat davası açtı.
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak04:48
  • Güneş06:28
  • Öğlen12:18
  • İkindi15:19
  • Akşam17:45
  • Yatsı19:14
 
Süper Loto
12.10.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu061328334448
 
On Numara
16.10.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu01061213141619273537384049515255646568697580
 
Sayısal Loto
14.10.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu040612333445
 
Şans Topu
18.10.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu010215162512
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji

Yukarı Çık