SEÇMEN ADRESİNİ SORGULAMAK İÇİN TIKLA

Ana Sayfa » Güncel » Türkçe'de 'önüne yatmak' ne demektir

Türkçe'de 'önüne yatmak' ne demektir

Dil Derneği Başkanı Sevgi Özel, "önüne yatmak" söz öbeğinin ne anlama geldiğini yazdı.

 
6 Nisan 2016 Çarşamba 16:26 
Yorum YapYazdır
 
 
Türkçe'de 'önüne yatmak' ne demektir

CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu'nun TBMM'deki konuşmasında geçen "...önüne yatmış vaziyette..." sözleri tepki aldı. Sayın Kılıçdaroğlu, sözlerinin arkasında olduğunu, bu sözleri niçin kullandığını, yakın tarihteki olaylar zincirine gönderme yaparak açıkladı. Bu nedenle tepki gösterenlerin Sayın Kılıçdaroğlu'nun açıklamasını da göz önüne alması, onun kullandığı tümcenin önündeki ve arkasındaki tümceleri de değerlendirmesi gerekir. Ne ki bizim tartışma kültürümüzde böyle bir alışkanlık yok. Kemal Bey şöyle diyor:

"...Bu çocukları bu yoz kültüre siz nasıl teslim ettiniz? Vakıfları savunuyorlar. Çocuklara sahip çıkın vakıflara değil. Bu çocuklar yasadışı burada nasıl kaldı? Valisi konuşmuyor, Milli Eğitim Bakanı konuşmuyor. Aileden sorumlu Bakan da zaten birilerinin önüne yatmış vaziyette o da konuşmuyor. Bu yurtlara kim izin veriyor arkadaşlar... Biz izin vermedik diyorlar koro halinde. Siz izin vermediyseniz bunlar nasıl açılıyor?"

“ÖNÜNE YATMAK” SÖZ ÖBEĞİNİ DÜŞ DÜNYAMIZA KİM SOKTU

Sayın Kılıçdaroğlu, "...önüne yatmış..." deyince çokları, özellikle iktidar ve yandaşları, hemen bakanın cinsiyeti üzerinden savunmaya geçti; oysa henüz sözlüklerimize girmeyen "önüne yatmak" söz öbeği, bir başka bakan tarafından düş dünyamıza sokulmuştu. Sayın Kılıçdaroğlu yakın geçmişe gönderme yaptığını belirtiyor. Bir eski bakanın yolsuzluk savlarının basına yandığı günlerde bir kişiye, "...önüne yatarım ya..." dediğini hiç kimse cinsiyetçi yaklaşımla değerlendirmemişti. Dil kullanımı açısından baktığımızda eski bakan belli ki kendisinden (yasal, yasadışı, haklı haksız vb.) yardım istediği iddia edilen kişinin önündeki engelleri kaldırmak, onu korumak, ona "kefil" olmak istemişti. Kötü niyetli değilseniz böyle anlarsınız.

Sayın Kılıçdaroğlu söz konusu konuşmasında, " Bu çocuklar yasadışı burada nasıl kaldı?"sorusuna yanıt istiyor;"Valisi konuşmuyor, Milli Eğitim Bakanı konuşmuyor. Aileden sorumlu Bakan da zaten birilerinin önüne yatmış vaziyette o da konuşmuyordiyor. Sayın Bakan bir vakfın önündeki engelleri kaldırmak, bu kurumu korumak, ona "kefil" olmak için mi susuyor? Şimdi bakan olduğu göz ardı edilerek kadın olduğu için saldırıya uğradığı ileri sürülen Sayın Sema Ramazanoğlu'nun, Ensar Vakfındaki korkunç olayla ilgili " ...bir kere rastlanmış olması..."sözlerini ne iktidar ne de iktidar destekçileri, bu kesimden hiç kimse ve bir kısım basın keskin sözlerle eleştiremedi; özür beklemedi; kimse bakana "terbiyesiz" demedi. Dahası o vakfı koruma, yani "önüne yatma" gösterileri basında yer aldı; alıyor.

 

“ÖNÜNE YATMAK” NE DEMEKTİR

Şimdi gelelim eski bir bakanın kullandığı, Sayın Kılıçdaroğlu kullanınca bir anda yaygınlaşan "önüne yatmak" söz öbeğine... Pek çok sözlükte (argo sözlüklerinde de), "önüne çıkmak, önüne bakmak, önüne düşmek, önüne geçmek, önüne dikilmek, önüne katmak..." gibi deyimlerimiz var; "önüne yatmak" yok. Ancak birinin önündeki engelleri kaldırmak; korumak için önüne atılabilir; her türlü tehlikenin önüne (karşısına) dikilebilir insan. Türkçenin mantığı açısından baktığımızda ön ve yatmak sözcüklerinden cinsiyetçi yaklaşımla bir deyim üretmek zor. Bize göre Sayın Kılıçdaroğlu'nun sözlerinden çıkan anlam da tıpkı eski bakanın kullandığı tümcedeki anlamla aynıdır.

Çocuklara kadınlara taciz, tecavüzün sıklaştığı günümüzde "önüne yatmak" söz öbeğine takılanlar, keşke tacizcilerin, tecavüzcülerin, bunu hoş gösterenlerin değil; kurmak için bu çocukların, kadınların önüne yatsalar! Keşke böylesi iğrenç yaratıkların ve onları hoş görenlerin önüne dikilseler!

Sevgi Özel
Dil Derneği Başkanı

 
6 Nisan 2016 Çarşamba 16:26 
Yorum YapYazdır
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
Attila Aşut
 
Nihat Genç
 
A. Şefik Mollamehmetoğlu
 
Prof. Dr. Orhan Özgür
 
Arslan Bulut
 
Mehmet Polat
 
Türker Ertürk
 
Ahmet Özer
 
Göksu Mollamehmetoğlu
 
Gülcan Özgür
 
Ömer Turan
 
Osman Cudi Yılmaz
 
Ömer Faruk Altuntaş
 
Prof. Dr. Burhan Çuhadaroğlu
 
Prof. Dr. Cavit Boz
 
Prof. Dr. Kemal Üçüncü
 
Hüseyin HAYDAR
 
Zekeriya Saka
 
Mehmet Kuvvet
 
Hasan Güneş
 
Erdal ÖZÇELİK
 
Serpil Satut Denizoğlu
 
Erdal Eksert
 
İnci Güngör
 
Kazım DEMİR
 
Coşkun ERUZ
 
Mehmet Akıncı
 
Ruhi  Türkyılmaz
 
İlyas Gümrükçü
 
Sami KOÇ
 
Ömer Asan
 
Prof. Dr. Örsan Öymen
 
Kadir ŞİŞGİNOĞLU
 
Mustafa Önsel
 
 
 
Gazete Manşetleri
 
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
 
Anket
2016 TÜRKİYE AÇISINDAN NASIL GEÇECEK?
ÇOK İYİ
İYİ
BİR ŞEY DEĞİŞMEZ
KÖTÜ
ÇOK KÖTÜ
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak05:19
  • Güneş07:00
  • Öğlen12:46
  • İkindi15:47
  • Akşam18:10
  • Yatsı19:40
 
Tarihte Bugün
1431 - Joan of Arc'ın (Jan Dark) yargılanma süreci başladı.
1440 - Prusya Konfederasyonu oluşturuldu.
1613 - I. Mikhail Rus çarı oldu.
1842 - John J. Greenough, dikiş makinesinin patentini aldı.
1848 - Karl Marx, Komünist Manifesto kitabını yayımladı.
1885 - Washington Anıtı tamamlandı.
1925 - Ünlü ABD dergisi The New Yorker'ın ilk sayısı çıktı.
1935 - Fransız misyonerlerinin işlettiği bazı okullar millileştirildi.
1939 - Türkiye, İspanya'daki Franco rejimini resmen tanıdı.
1953 - Francis Crick ve James D. Watson, DNA molekülünün yapısını keşfettiler.
1958 - Türkiye Profesyonel Futbol Ligi başladı: ilk maç İzmirspor-Beykoz arasında oynandı. İlk golü İzmirsporlu Özcan attı.
1960 - Fidel Castro, Küba'daki tüm işletmeleri devletleştirdi.
1963 - Eski Milli Birlik Komitesi üyelerinden Alparslan Türkeş ve Numan Esin sürgünden Türkiye'ye döndüler.
1964 - CHP Genel Başkanı ve Başbakan İsmet İnönü'ye suikast girişiminde bulunuldu. Olay yerinde yakalanan suikastçının herhangi bir örgüte mensup olmadığı, kendi başına hareket ettiği açıklandı.
1965 - Malcolm X (Malik El Şahbaz) , New York'da uğradığı bir suikast sonucu öldürüldü.
1970 - İsviçre havayollarına ait bir uçakta Zürih yakınlarında iken havada patlayan bomba sonucu 38 yolcu ve 9 mürettebat öldü.
1971 - Yaşar Kemal Türkiye İşçi Partisi'nden (TİP) istifa etti.
1972 - SSCB'nin insansız uzay aracı Luna 20 Ay yüzeyine indi.
1973 - Bir İsrail savaş uçağı, Libya havayollarına ait bir yolcu uçağını Sina çölü üzerinde düşürdü: 108 kişi öldü.
1974 - Yaşar Kemal Türkiye Yazarlar Sendikası başkanlığına seçildi.
1974 - İsrail askeri birlikleri, Mısır ile varılan antlaşma uyarınca Süveyş Kanalının batısını tamamen boşalttılar.
1986 - Metallica 3. albümleri Master of Puppets'i çıkardı.
2001 - Türkiye kamuoyunda "Kara Çarşamba" olarak adlandırılan büyük bir ekonomik kriz patlak verdi.
 
Arşiv
 
Süper Loto
16.02.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu061028294753
 
On Numara
20.02.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu04091215171926282932333540424546525559656976
 
Sayısal Loto
18.02.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu021828333640
 
Şans Topu
15.02.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu031112192409
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji

Yukarı Çık