Trabzon'da çirkin senaryo... HAYIR pankartları kesilip

Ana Sayfa » Güncel » Türkçe'de 'önüne yatmak' ne demektir

Türkçe'de 'önüne yatmak' ne demektir

Dil Derneği Başkanı Sevgi Özel, "önüne yatmak" söz öbeğinin ne anlama geldiğini yazdı.

 
6 Nisan 2016 Çarşamba 16:26 
Yorum YapYazdır
 
 
Türkçe'de 'önüne yatmak' ne demektir

CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu'nun TBMM'deki konuşmasında geçen "...önüne yatmış vaziyette..." sözleri tepki aldı. Sayın Kılıçdaroğlu, sözlerinin arkasında olduğunu, bu sözleri niçin kullandığını, yakın tarihteki olaylar zincirine gönderme yaparak açıkladı. Bu nedenle tepki gösterenlerin Sayın Kılıçdaroğlu'nun açıklamasını da göz önüne alması, onun kullandığı tümcenin önündeki ve arkasındaki tümceleri de değerlendirmesi gerekir. Ne ki bizim tartışma kültürümüzde böyle bir alışkanlık yok. Kemal Bey şöyle diyor:

"...Bu çocukları bu yoz kültüre siz nasıl teslim ettiniz? Vakıfları savunuyorlar. Çocuklara sahip çıkın vakıflara değil. Bu çocuklar yasadışı burada nasıl kaldı? Valisi konuşmuyor, Milli Eğitim Bakanı konuşmuyor. Aileden sorumlu Bakan da zaten birilerinin önüne yatmış vaziyette o da konuşmuyor. Bu yurtlara kim izin veriyor arkadaşlar... Biz izin vermedik diyorlar koro halinde. Siz izin vermediyseniz bunlar nasıl açılıyor?"

“ÖNÜNE YATMAK” SÖZ ÖBEĞİNİ DÜŞ DÜNYAMIZA KİM SOKTU

Sayın Kılıçdaroğlu, "...önüne yatmış..." deyince çokları, özellikle iktidar ve yandaşları, hemen bakanın cinsiyeti üzerinden savunmaya geçti; oysa henüz sözlüklerimize girmeyen "önüne yatmak" söz öbeği, bir başka bakan tarafından düş dünyamıza sokulmuştu. Sayın Kılıçdaroğlu yakın geçmişe gönderme yaptığını belirtiyor. Bir eski bakanın yolsuzluk savlarının basına yandığı günlerde bir kişiye, "...önüne yatarım ya..." dediğini hiç kimse cinsiyetçi yaklaşımla değerlendirmemişti. Dil kullanımı açısından baktığımızda eski bakan belli ki kendisinden (yasal, yasadışı, haklı haksız vb.) yardım istediği iddia edilen kişinin önündeki engelleri kaldırmak, onu korumak, ona "kefil" olmak istemişti. Kötü niyetli değilseniz böyle anlarsınız.

Sayın Kılıçdaroğlu söz konusu konuşmasında, " Bu çocuklar yasadışı burada nasıl kaldı?"sorusuna yanıt istiyor;"Valisi konuşmuyor, Milli Eğitim Bakanı konuşmuyor. Aileden sorumlu Bakan da zaten birilerinin önüne yatmış vaziyette o da konuşmuyordiyor. Sayın Bakan bir vakfın önündeki engelleri kaldırmak, bu kurumu korumak, ona "kefil" olmak için mi susuyor? Şimdi bakan olduğu göz ardı edilerek kadın olduğu için saldırıya uğradığı ileri sürülen Sayın Sema Ramazanoğlu'nun, Ensar Vakfındaki korkunç olayla ilgili " ...bir kere rastlanmış olması..."sözlerini ne iktidar ne de iktidar destekçileri, bu kesimden hiç kimse ve bir kısım basın keskin sözlerle eleştiremedi; özür beklemedi; kimse bakana "terbiyesiz" demedi. Dahası o vakfı koruma, yani "önüne yatma" gösterileri basında yer aldı; alıyor.

 

“ÖNÜNE YATMAK” NE DEMEKTİR

Şimdi gelelim eski bir bakanın kullandığı, Sayın Kılıçdaroğlu kullanınca bir anda yaygınlaşan "önüne yatmak" söz öbeğine... Pek çok sözlükte (argo sözlüklerinde de), "önüne çıkmak, önüne bakmak, önüne düşmek, önüne geçmek, önüne dikilmek, önüne katmak..." gibi deyimlerimiz var; "önüne yatmak" yok. Ancak birinin önündeki engelleri kaldırmak; korumak için önüne atılabilir; her türlü tehlikenin önüne (karşısına) dikilebilir insan. Türkçenin mantığı açısından baktığımızda ön ve yatmak sözcüklerinden cinsiyetçi yaklaşımla bir deyim üretmek zor. Bize göre Sayın Kılıçdaroğlu'nun sözlerinden çıkan anlam da tıpkı eski bakanın kullandığı tümcedeki anlamla aynıdır.

Çocuklara kadınlara taciz, tecavüzün sıklaştığı günümüzde "önüne yatmak" söz öbeğine takılanlar, keşke tacizcilerin, tecavüzcülerin, bunu hoş gösterenlerin değil; kurmak için bu çocukların, kadınların önüne yatsalar! Keşke böylesi iğrenç yaratıkların ve onları hoş görenlerin önüne dikilseler!

Sevgi Özel
Dil Derneği Başkanı

 
6 Nisan 2016 Çarşamba 16:26 
Yorum YapYazdır
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
 
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
A. Şefik Mollamehmetoğlu
 
Attila Aşut
 
Nihat Genç
 
Türker Ertürk
 
Arslan Bulut
 
Mehmet Polat
 
Prof. Dr. Orhan Özgür
 
Ahmet Özer
 
Göksu Mollamehmetoğlu
 
Gülcan Özgür
 
Ömer Turan
 
Osman Cudi Yılmaz
 
Ömer Faruk Altuntaş
 
Prof. Dr. Burhan Çuhadaroğlu
 
Prof. Dr. Cavit Boz
 
Prof. Dr. Kemal Üçüncü
 
Hüseyin HAYDAR
 
Zekeriya Saka
 
Mehmet Kuvvet
 
Hasan Güneş
 
Erdal ÖZÇELİK
 
Serpil Satut Denizoğlu
 
Erdal Eksert
 
İnci Güngör
 
Kazım DEMİR
 
Coşkun ERUZ
 
Mehmet Akıncı
 
Ruhi  Türkyılmaz
 
İlyas Gümrükçü
 
Sami KOÇ
 
Ömer Asan
 
Prof. Dr. Örsan Öymen
 
Kadir ŞİŞGİNOĞLU
 
Mustafa Önsel
 
 
 
Gazete Manşetleri
 
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Beşiktaş
25
16
7
2
55
2
Başakşehir
25
15
8
2
53
3
Galatasaray
25
14
4
7
46
4
Fenerbahçe
25
12
8
5
44
5
Trabzonspor
25
12
5
8
41
6
Antalyaspor
25
11
6
8
39
7
Kasımpaşa
25
10
5
10
35
8
Konyaspor
25
9
8
8
35
9
K.D.Ç. Karabük
25
10
4
11
34
10
Bursaspor
25
9
5
11
32
11
Gençlerbirliği
24
8
8
8
32
12
Osmanlıspor FK
25
7
10
8
31
13
Alanyaspor
25
8
4
13
28
14
Akhisar Bld.
25
7
6
12
27
15
Kayserispor
25
7
6
12
27
16
Ç. Rizespor
25
5
5
15
20
17
Adanaspor
25
5
5
15
20
18
Gaziantepspor
24
5
4
15
19
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
 
Anket
HALKOYLAMASINDA NASIL OY KULLANACAKSINIZ?
EVET
HAYIR
KARARSIZ
KULLANMAYACAĞIM
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak04:23
  • Güneş06:05
  • Öğlen12:38
  • İkindi16:09
  • Akşam18:48
  • Yatsı20:20
 
Tarihte Bugün
1854 - Kırım Savaşı: Fransa Rusya'ya savaş açtı.
1933 - Hitler, Yahudileri ve Yahudilere ait mağazaları boykot için emir verdi.
1939 - Madrid, General Francisco Franco'nun güçlerinin eline düştü. İspanya İç Savaşı sona erdi.
1944 - Adapazarı ve civarında 2.831 kişinin öldüğü bir deprem oldu. Mısır Kralı Faruk deprem felaketzedelerine 1000 Mısır lirası yardımda bulundu.
1946 - Juan Peron, Arjantin Cumhurbaşkanı oldu.
1947 - Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu kuruldu.
1961 - Türkiye'de Anayasa'nın halkoyuna sunulması hakkındaki kanun kabul edildi.
1962 - Türkiye'de Ekim 1960'da askeri yönetimce görevlerinden uzaklaştırılan 147 öğretim üyesinin görevlerine dönmelerine olanak sağlayan kanun, TBMM'de kabul edildi.
1963 - 22 Mart'ta sağlık nedenleriyle tahliye edilen eski Cumhurbaşkanı Celâl Bayar'ın serbest bırakılması tepkilere yol açınca cezasının ertelenmesine ilişkin karar kaldırıldı
1965 - Amerika Birleşik Devletleri'nde Alabama'da Martin Luther King'in önderliğinde 25 bin kişi sivil haklar için yürüdü.
1966 - Cemal Gürsel'in cumhurbaşkanlığı süresi bitti, yerine Cevdet Sunay cumhurbaşkanı seçildi.
1970 - Ege Bölgesi'nde şiddetli bir deprem oldu. Kütahya'nın Gediz ilçesinde evlerin yüzde 80'i yıkıldı, 1086 kişi öldü.
1973 - Cevdet Sunay'ın cumhurbaşkanlığı süresi bitti.
1980 - Kayseri'nin Develi ilçesine bağlı Ayvazhacı köyünde, sel nedeniyle meydana gelen toprak kayması sonucunda 60 kişi öldü.
1988 - Türkiye'de kendisine ilk kez yapay kalp takılan kişi Halit Şahin öldü.
2000 - Susurluk davası sanıklarından Özel Tim eski Müdürü İbrahim Şahin geçirdiği trafik kazasında ağır yaralanarak yoğun bakıma alındı.
2004 - Türkiye'de yerel seçimler yapıldı.
 
Arşiv
 
Süper Loto
23.03.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu101318384152
 
On Numara
27.03.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu03040824252629303134353640414348526165717273
 
Sayısal Loto
25.03.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu010812192023
 
Şans Topu
22.03.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu042426293111
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji

Yukarı Çık