Erken seçim kararı ne anlama geliyor?

Ana Sayfa » Ekonomi » Petrol yasa tasarısı yabancılara birçok ayrıcalık tanıyor

Petrol yasa tasarısı yabancılara birçok ayrıcalık tanıyor

Petrol Yasa Tasarısı'yla yabancı şirketlere suyu, ormanı kullanma olanağı geliyor. Tasarı tekelleşmenin önünü açıyor, TPAO devre dışı bırakılıyor.

 
29 Mart 2013 Cuma 14:00 
Yorum YapYazdır
 
 
Petrol yasa tasarısı yabancılara birçok ayrıcalık tanıyor

TBMM Sanayi, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji Komisyonu’nda kabul edilen, “Türk Petrol Yasa Tasarısı”, uluslararası petrol devlerine geniş olanak sağlıyor. Buna karşın Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (TPAO) devre dışı bırakılıyor. Türkiye’deki petrol alanlarını yabancı şirketler için “cazip” hale getirmeyi amaçlayan tasarıda yer alan düzenlemeler özetle şöyle:

 

Vergi ayrıcalığı

• Yabancı şirketler ithal etmiş oldukları sermayelerini, getirdikleri döviz cinsinden, ancak transfer tarihindeki kur üzerinden transfer edinceye kadar elde ettikleri gelirleri, “devlet hissesi hariç”, kurumlar ve gelir vergilerinden istisna edebilecek.

• Arama ruhsatının süresi karalarda 5, denizlerde 8 yıl olacak. Süre karalarda en fazla 9, karasuları içi denizlerde ise en fazla 14 yıl olabilecek.

• Petrol aramalarına açık bir sahaya yapılan ilk arama ruhsatı başvurusunun kapsadığı alan ilan edilecek. İlk ve sonraki başvuruların içeriği ilan tarihini takip eden 90 gün boyunca gizli tutulacak. Bu süre içinde aynı yeri kapsayan başvurular da değerlendirilecek.

• İşletme ruhsatı sahibine talebi halinde ürettiği petrolü nakletmek üzere boru hattı inşa izni de verilecek.

• Petrol hakkı sahibi, arama veya işletme ruhsatında veya civarındaki arazinin kullanma hakkını, arazi özel mülkiyet konusu ise anlaşma, anlaşmazlık durumunda kamulaştırma yoluyla elde edebilecek. Hazine arazileri de kullanılabilecek.

• Arayıcı veya işletmeci, su arama ve bulunan suları kullanma hakkına sahip olacak. Mevcut sular da kullanılacak.

• Ormanlar ve milli parklardaki ruhsat ve izin alanlarında, petrol arama ve işletme faaliyetleri yapılabilecek.

• Petrol hakkı sahibinin, petrol işlemlerinde kullanılacak malzemeyi, ekipmanı, akaryakıtı ithal etmesi ya da yurtiçinden teslim alması gümrük vergisinden, yapılan işlemler harçlardan, düzenlenen kâğıtlar damga vergisinden müstesna olacak.

• Petrol hakkı sahibi ihraç ettiği petrolden sağladığı dövizi yurtdışında muhafaza edebilecek. Bu döviz tutarı Türkiye’ye ithal edilmiş sermaye ile bunu aşan net kıymetlerin transferinden mahsup edilecek.

• Petrol hakkı sahibi, Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Yasa hükümlerine bağlı olmaksızın 6 ay süreyle yabancı personel çalıştırabilecek.

• Petrol hakkı sahipleri, yörelere uygulanan teşviklerden de yararlandırılacak.

• Tasarı ile yürürlükteki Petrol Yasası’nda yer alan “petrol ile ilgili; müsade, arama ruhsatnamesi ve işletme ruhsatnamesi alma hakkı devlet adına, TPAO’ya aittir” maddesi kaldırılıyor. Uzmanlar Karadeniz’deki ruhsatların tamamının TPAO’nun elinde olduğunu, tasarının yasalaşması ile Karadeniz’de devlet adına iş yapma hakkının ortadan kalkacağına işaret ediyor.

• Petrol Yasası’nda yer alan “milli menfaatin korunmasına” ilişkin madde de kaldırılıyor.

• Komisyon üyesi CHP İzmir Milletvekili Mehmet Ali Susam, hükümetin, “Petrol arama ve işletme (petrol çıkarma) işini yabancıların ilgisini çekebilecek kadar cazip hale getirelim” anlayışıyla hareket ettiğine dikkat çekti. Tasarıya göre, TPAO’nun “herhangi bir şirket” gibi ihalelere gireceğini, ihaleyi kazanırsa arama/işletme işini alabileceğini belirten Susam, “TPAO sadece araştırma, arama ve işletme faaliyetini yürütebileceğinden dünyanın diğer büyük petrol şirketleri karşısında ihale kazanması mümkün değildir. Sadece kârlı olmayan ya da petrol bulma ihtimali düşük alanlarda çalışma yapabilecektir” dedi. Susam, daha önceki düzenlemenin dönemin Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer tarafından Meclis’e geri gönderildiğini anımsattı. Sezer’in ret gerekçelerinin başında “Milli menfaatların korunması ifadesinin kanun metninden çıkartılması ve petrolden alınan devlet hakkının azaltılması” olduğuna işaret eden Susam, “Bu yasada ‘milli menfaat’ ifadesi şeklen bulunsa da mevcut kanunun milli menfaat kenar başlıklı 40. maddesinin kaldırılarak, uluslararası firmaların faaliyetlerinin Bakanlar Kurulu iznine bağlanması, milli menfaat kavramını işlev olarak azaltmıştır” dedi.

 

Ülke yararı nerede?

• Petrol Mühendisleri, Jeoloji Mühendisleri, Jeofizik Mühendisleri odaları ile Türkiye Petrol Jeologları Derneği ve Petrol-İş Sendikası başkanları, düzenledikleri ortak basın toplantısıyla Türk Petrol Yasa Tasarısı’na tepki gösterdi. Petrol Mühendisleri Odası Başkanı Mehmet Kul, TPAO’nun herhangi bir şirkete dönüştüğünü belirterek “Bugün kurum özel sektör ile rekabet ediyor. 40 yıllık bir üretimin sonunda sahalar, devlet adına milli şirkete geri dönüyor. Yeni kanunla bu sahalar 40 yılın ardından müzayedeye çıkarılacak. İçi boşaltılan bir TPAO bu müzayede de rakipleriyle nasıl yarışacak!”

 

Karadeniz’i alırlar

Kul, “Karadeniz’de otansiyel olduğunu gören bir şirket, tüm ruhsatları toplayarak ufak harcamalarla burayı yıllarca elinde tutabilir. Bu, ülkenin önünü kapatmak demektir” dedi.

Türkiye Petrol Jeologları Derneği Başkanı İsmail Bahtiyar da TPAO’nun ülkedeki petrol rezervinin yüzde 71’ini, doğalgazın ise yüzde 56’sını bulduğunu belirtti. Bahtiyar, “Kalan petrol rezervlerinin yüzde 75’i, doğalgazın yüzde 53’ü TPAO’nun elinde. Dünya genelinde petrol bulma oranı yüzde 10 iken, TPAO’da bu oran yüzde 18’dir. Güneydoğu’da TPAO açtığı her iki kuyudan birinde petrol buluyor” dedi.

Petrol-İş Sendikası Genel Başkanı Mustafa Öztaşkın da, TPAO’nun ülkenin en kârlı şirketlerinden birisi olduğunu, kurumun gelirlerinin yatırıma dö-nüştürülmesi gerektiğini söyledi.

 

Tekel olur

• Petrol ve doğalgazda işletme ruhsatlarının en fazla 40 yıllık olduğuna dikkat çeken CHP İzmir Milletvekili Mehmet Ali Susam, mevcut yasaya göre kuyuların bu süre sonunda TPAO’ya devredilerek kamunun minimum yatırımla petrol çıkarmaya devam etmesinin sağlandığını, oysa şimdi ruhsat süresi sonunda ihale açılacağını, TPAO’nun ise bu ihaleyi kazanırsa işletmeye geçeceğini vurguladı. Susam, bir şirketin elinde bulundurabileceği arama ruhsatı sayısına yapılan sınırlandırmaların da kaldırılarak büyük sermayeli kuruluşların tekel haline gelmesinin önünün açıldığını bildirdi.

CUMHURİYET

 
29 Mart 2013 Cuma 14:00 
Yorum YapYazdır
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
A. Şefik Mollamehmetoğlu
 
Mehmet Polat
 
Nihat Genç
 
Kazım DEMİR
 
Attila Aşut
 
Prof. Dr. Örsan Öymen
 
Mustafa Önsel
 
Türker Ertürk
 
Havva GÜNAYDIN LAKUTOĞLU
 
Arslan Bulut
 
Göksu Mollamehmetoğlu
 
Osman Cudi Yılmaz
 
Prof. Dr. Kemal Üçüncü
 
Prof. Dr. Orhan Özgür
 
Ahmet Özer
 
Ömer Faruk Altuntaş
 
Gülcan Özgür
 
Ömer Turan
 
Prof. Dr. Burhan Çuhadaroğlu
 
Mehmet Erdal Çağdaş
 
Prof. Dr. Cavit Boz
 
Hüseyin HAYDAR
 
Zekeriya Saka
 
Mehmet Kuvvet
 
Hasan Güneş
 
Erdal ÖZÇELİK
 
Serpil Satut Denizoğlu
 
Erdal Eksert
 
İnci Güngör
 
Coşkun ERUZ
 
Mehmet Akıncı
 
Ruhi  Türkyılmaz
 
İlyas Gümrükçü
 
Sami KOÇ
 
Ömer Asan
 
Kadir ŞİŞGİNOĞLU
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
 
 
Gazete Manşetleri
 
 
Anket
Halkoylaması sonrası Türkiye'yi ne bekliyor?
1. Daha iyi bir gelecek
2. Daha kötü bir gelecek
3. Birşey değişmez
 
Arşiv
 
Tarihte Bugün
1792 - Fransa, Avusturya'ya savaş ilan etti.
1841 - İlk dedektif romanı 'Morg Sokağı Cinayeti' yayımlandı.
1862 - İlk pastörizasyon deneyi Louis Pasteur ve Claude Bernard tarafından gerçekleştirildi.
1902 - Marie Curie ve Pierre Curie, Paris'teki laboratuvarlarında radyoaktif radyum klorürü rafine etmeyi başardılar.
1924 - 1924 Anayasası yürürlüğe girdi.
1926 - Western Electric ve Warner Bros. şirketleri, filme ses eklemeyi mümkün kılan Vitaphone cihazını tanıttılar.
1933 - İstanbul'da Razgrad Olayları başladı.
1944 - Türkiye, Almanya'ya krom ihracatını durdurdu.
1953 - Yedi Türk askeri Kore'deki esir değişimiyle geri alındı.
1962 - Dolandırıcılığıyla ünlü Sülün Osman cezaevinde 'Alınteri ile Yaşamak' konulu konferans verdi.
1967 - Swiss Britannia şirketine ait bir yolcu uçağı Toronto'da düştü: 126 kişi öldü.
1968 - Güney Afrika havayollarına ait Boeing-707 tipi bir yolcu uçağı Windhoek şehrinden kalkışı esnasında düştü: 122 kişi öldü.
1970 - Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Richard Nixon, Vietnam'dan 150 bin kişilik bir Amerika Birleşik Devletleri gücünün daha geri çekileceğini açıkladı.
1972 - Apollo 16, Ay'a iniş yaptı.
1978 - Kore havayollarına ait Boeing-707 tipi bir yolcu uçağı Sovyet savaş uçakları tarafından Murmansk yakınlarındaki donmuş bir göle inmeye zorlandı. İki yolcu öldü. 107 yolcu sağ kurtuldu.
1986 - Piyanist Vladimir Horowitz, 61 yıldan sonra anavatanı olan Rusya'da tekrar konser verdi.
1998 - Air France şirketine ait Boeing 727-200 tipi bir yolcu uçağı Bogota'dan (Kolombiya) kalktıktan sonra Cerro El Cable dağlarına çarparak düştü: 53 kişi öldü.
1999 - Columbine Lisesi katliamı: Lisenin Eric Harris ve Dylan Klebold isimli öğrencileri 13 kişiyi öldürdü, 24 kişiyi yaraladı ve sonra da intihar ettiler.
2005 - Turgut Özakman'ın, Kurtuluş Savaşı'nı bir roman kurgusu içinde anlatan 'Şu Çılgın Türkler' kitabı yayımlandı.
2006 - Han Myeong-sook, Güney Kore'nin ilk kadın başbakanı olarak göreve başladı.
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Galatasaray
29
19
3
7
60
2
Beşiktaş
29
17
8
4
59
3
Başakşehir
29
18
5
6
59
4
Fenerbahçe
29
16
9
4
57
5
Trabzonspor
29
12
10
7
46
6
Kayserispor
29
12
8
9
44
7
Göztepe
29
12
7
10
43
8
Sivasspor
29
12
5
12
41
9
Kasımpaşa
29
11
7
11
40
10
Malatyaspor
29
10
8
11
38
11
Antalyaspor
29
9
8
12
35
12
Akhisar Bld.Spor
29
9
7
13
34
13
Bursaspor
29
9
6
14
33
14
Alanyaspor
29
9
5
15
32
15
Gençlerbirliği
29
7
9
13
30
16
Konyaspor
29
7
8
14
29
17
Osmanlıspor
29
7
8
14
29
18
Karabükspor
29
3
3
23
12
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
Süper Loto
19.04.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu011228303945
 
On Numara
16.04.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu02131417192730333742455253555760657072757780
 
Sayısal Loto
14.04.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu031134374043
 
Şans Topu
18.04.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu080919202510
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak03:37
  • Güneş05:27
  • Öğlen12:31
  • İkindi16:18
  • Akşam19:15
  • Yatsı20:52
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji

Yukarı Çık