Kaçak madende göçük; 6 ölü

Ana Sayfa » Dünya » Mısır'da darbenin arka planı

Mısır'da darbenin arka planı

Mısır'da, özellikle radikal dinci istem ve uygulamalar, kadınlar üzerinde yaşanan ağır baskı, toplumsal tepkiyi yüksek düzeye çıkarmıştı. Ama yine de askeri müdahelenin temel nedenlerinden birinin ekonomi olduğu görülüyor. İşte o ağır ekonomik tablo:

 
5 Temmuz 2013 Cuma 08:08 
Yorum YapYazdır
 
 
Mısır'da darbenin arka planı

Mısır’ı krize götüren süreçte her 4 Mısırlı’dan 1’i yoksulluk sınırının altında kalırken, turizm çöktü, rezervler eridi, dış borç rekor düzeye çıktı. Notu ‘çöp’ seviyesine kadar inen ülkede parasının yüzde 50’sini gıdaya harcayan ortalama gelirli, enflasyona yenildi.

MISIR’da 2011’de kitlesel gösterilerin ardından 30 yıllık Hüsnü Mübarek rejiminin devrilmesinin ardından askeri geçiş dönemi ve Mursi iktidarında neredeyse tüm ekonomik göstergeler baş aşağı gitti. Özellikle bu yıl Mısır’daki siyasi kriz derinleştikçe ekonomik çöküş iyice belirginleşti. Enflasyondan döviz rezervlerine, turizm sektöründen reel sektöre Mısır’ı ayakta tutan tüm dinamiklerde zayıflama oldu. Hal böyle olunca askeri müdahaleye giden yolun ekonomi taşları da döşenmiş oldu.

TURİZM ÇÖKTÜ
Mübarek’in devrilmesinin ardından Mısır’ın en kritik sektörlerinden turizmde işler hiç de iyi gitmedi. Mursi döneminde istikrarlı bir şekilde düşen turizm gelirleri ülkenin yabancı döviz rezervlerine büyük darbe vurdu. Mısır’da turizm sektörü milli gelirin yüzde 12’sini oluştururken 2 milyon 800 bin kişiye iş imkânı sağlıyordu. Dünya Ekonomik Forumu istatistiklerine göre Mısır’ın turizm güvenliği Pakistan, Çad gibi sorunlu ülkelerin de gerisine düştü.

REZERVLER ERİDİ
2011’de 36 milyar dolarlık rezerve sahip Mısır’da bu rezervler 2013’ün ilk altı ayında 13 milyar dolara kadar eridi. Mayıs ayında Katar ve Libya’dan gelen dış yardımlar da rezervleri ancak 16 milyar dolara yükseltti. Bu rakam Mısır’ın ancak 3 aylık ithalatını karşıladığı için büyük dış açık oluştu. Bu dış açıkla birlikte yabancı petrol şirketlerine Mısır’ın olan borcu katlanarak arttı. Kredi derecelendirme kuruluşları Mısır’ın notunu ‘çöp’” seviyesine kadar indirdi. Economist dergisine göre para birimi Ocak 2013’ten bu yana yüzde 10 düşen Mısır’da enflasyon da tetiklendi.

ENFLASYON YÜKSELDİ
Mısır’ın dev dış açığı enflasyonu da tetikledi. İthalata dayalı ekonomisi düşen para biriminden etkilenen Mısır’da özellikle alt gelir grupları büyük sıkıntı çekti. Enlfasyon 2012 Aralık ayında yıllık yüzde 5 seviyesine kadar çekilmişti. Ancak mayıs ayında enflasyon yüzde 8.2’ye kadar yükseldi. Özellikle gıda fiyatlarındaki artış hanehalklarını zor durumda bıraktı. Credit Suisse’in rakamlarına göre Mısır’da hanehalkı gelirinin yüzde 50’si gıdaya gidiyor. Enflasyonun artmasıyla birlikte 2009’da nüfusun yüzde 21’i yoksulluk sınırının altındayken bu rakam Mursi’nin son dönemlerinde yüzde 25’e kadar çıktı. Böylece 80 milyonluk Mısır’da her dört kişiden biri yoksulluk sınırının altında kaldı.

15 milyar dolarlık kaynak yön değiştirdi
HEM reel hem de finans piyasalarındaki çöküşler Mısır’ın dışarıdan kaynak sağlama imkânlarını da daralttı. IMF ile gerçekleşecek 4.8 milyar dolarlık stand by anlaşmasına Müslüman Kardeşler içinden tepki gelince anlaşma bir türlü gerçekleşemedi. Birçok finans kuruluşu Mısır’a finans sağlamaya hazır olduklarını belirtip bunu IMF ile anlaşma şartına bağlamıştı. Mursi yönetiminin IMF ile anlaşmayı bir türlü tamamlayamaması ülkenin dış açığına kısa vadede ilaç gibi gelebilecek toplam 15 milyar dolarlık kaynaktan etti. Askeri müdahaleden sonra IMF anlaşmasının akıbeti ise belirsizliğini koruyor.

Borsa yüzde 14.2 eridi
MISIR’ın finans piyasaları küçük boyutlarda olsa da ülke ekonomisinin yarasına tuz basmaya yetti. Mısır borsası dünyanın en çok düşen borsalarından biri oldu. 2013’te ilk çeyrekte yüzde 5.1 düşen Mısır borsası siyasi tansiyonun giderek yükselmesiyle daha da çakıldı. İkinci çeyrekte yüzde 9.6 düşen Mısır borsası yılbaşından bugüne yüzde 14.2 değer kaybetti.

İşsizlik yüzde 14’ü aşıyor

ENFLASYONUN yükselmesi aynı zamanda işsizliğin de arttığı bir döneme gelince sosyal patlama da kaçınılmaz hale geldi. Mübarek’in devrilmesinin ardından 4500 fabrikanın kapandığı Mısır’da resmi işsizlik rakamı yüzde 9’dan yüzde 14’e yükseldi. Ancak uzmanlar suç oranındaki artış ve karaborsadaki patlamayla işsizliğin resmi rakamlardan daha fazla olduğunu da öngörüyor.
Elektriksiz 10 saat halkı sokağa döktü

GEÇTİĞİMİZ yıl Cumhurbaşkanlığı görevine seçilen Muhammed Mursi’nin gitmesinde, ülkedeki yakıt sıkıntısı ve elektrik kesintileri de etkili oldu. Ülkede yaşanan enerji krizi, Mısırlıları sokağa döken etkenler arasındaydı. 10 saate varan elektrik kesintileri, su ve gaz kıtlığı, hem sinirlerin, hem işlerin bozulmasına neden oldu. Zengininden, dar gelirlisine, her kesimden insan ülkedeki enerji sorunlarından etkilendi. Elektrik kesintileri nedeniyle Mısırlılar gıdalarını taze tutma konusunda sıkıntı yaşarken, benzin istasyonlarının önünde kilometrelerce kamyon kuyrukları oluştu. Elektrik ve su kesintilerinin ülke ekonomisine yaklaşık 14 milyar dolarlık maliyeti olduğu tahmin ediliyor.

ENERJİ FATURASI ŞİŞTİ Mısır’da temel hizmetler konusunda sıkıntı yaşanması, ülke çapında hayal kırıklığına neden oldu. Özellikle Mursi’nin seçilmeden önce daha iyi elektrik, doğalgaz ve su hizmetlerine yönelik verdiği vaatler Mısırlılarda yüksek beklenti yaratmıştı. Ancak bu beklentilerin aksine, durum daha da kötüye gitti. Resmi rakamlara göre Mısır’ın elektrik tüketiminin, sıcak yaz aylarında günlük 29 bin 500 megavata (MW) çıkması bekleniyor. Ancak ülkenin üretim kapasitesi 27 bin MW’ı aşamıyor. 2000 ila 2010 yılları arasında ülkedeki elektrik üretimi ortalama yüzde 4 büyüme gösterirken, tüketim ise yüzde 5.2 civarında büyüdü. Öte yandan, elektrik kesintilerinde doğalgaz üretimindeki azalma ile döviz krizi de etkili oldu. Yaşanan döviz krizi, Mısır’ın enerji ithalat faturasını ödeyememesine yol açtı.

Merve ERDİL/Hürriyet

 

 
5 Temmuz 2013 Cuma 08:08 
Yorum YapYazdır
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
A. Şefik Mollamehmetoğlu
 
Türker Ertürk
 
Nihat Genç
 
Havva GÜNAYDIN LAKUTOĞLU
 
Mehmet Polat
 
Mustafa Önsel
 
Attila Aşut
 
Arslan Bulut
 
Prof. Dr. Orhan Özgür
 
Ahmet Özer
 
Ömer Faruk Altuntaş
 
Göksu Mollamehmetoğlu
 
Gülcan Özgür
 
Ömer Turan
 
Osman Cudi Yılmaz
 
Prof. Dr. Burhan Çuhadaroğlu
 
Prof. Dr. Cavit Boz
 
Prof. Dr. Kemal Üçüncü
 
Hüseyin HAYDAR
 
Zekeriya Saka
 
Mehmet Kuvvet
 
Hasan Güneş
 
Erdal ÖZÇELİK
 
Serpil Satut Denizoğlu
 
Erdal Eksert
 
İnci Güngör
 
Kazım DEMİR
 
Coşkun ERUZ
 
Mehmet Akıncı
 
Ruhi  Türkyılmaz
 
İlyas Gümrükçü
 
Sami KOÇ
 
Ömer Asan
 
Prof. Dr. Örsan Öymen
 
Kadir ŞİŞGİNOĞLU
 
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
 
Anket
Halkoylaması sonrası Türkiye'yi ne bekliyor?
1. Daha iyi bir gelecek
2. Daha kötü bir gelecek
3. Birşey değişmez
 
 
Gazete Manşetleri
 
 
Arşiv
 
Tarihte Bugün
1867 - ABD, Alaska'yı Rusya'dan 7,2 milyon dolar karşılığında alarak topraklarına kattı.
1892 - Chicago ve New York arasında ilk uzun telefon hattı açıldı.
1898 - ABD, Porto Riko'nun sahibi oldu.
1908 - Belçika Kongo Hür Devletini ilhak etti.
1912 - I. Balkan Savaşı başladı.
1912 - Trablusgarp Savaşı'nı sona erdiren Uşi Antlaşması imzalandı.
1920 - Saimbeyli'nin kurtuluşu
1920 - Türkiye Komünist Fırkası, Ankara'da resmen kuruldu.
1922 - İngiliz yayın kuruluşu BBC (British Broadcasting Company, sonradan British Broadcasting Corporation) kuruldu.
1936 - Atatürk, Ankara Hipodromu'nda at yarışlarını izledi.
1943 - Ulvi Cemal Erkin ve Necil Kazım Akses, Berlin'de başarılı bir konser verdi.
1944 - Sovyetler, Çekoslovakya'yı işgal etti.
1954 - Texas Instruments şirketi ilk transistörlü radyoyu üretti.
1959 - III. Akdeniz Oyunları Beyrut'ta yapıldı. Türkiye serbest güreş milli takımı 8 sıklette birinci oldu.
1967 - Sovyetler Birliği'nin fırlattığı Venera 4 uzay aracı Venüs gezegenine ulaştı ve Dünya dışında bir gezegenin atmosferini inceleyen ve gezegenler arası yayın yapan ilk araç oldu.
1968 - Dünya Olimpiyat Komitesi, iki zenci atleti (Tommie Smith ve John Carlos) madalya töreni sırasında kara güç selamı verdikleri gerekçesiyle cezalandırdı.
1976 - Başbakan Süleyman Demirel, Fırat nehri üzerindeki Karakaya Barajı ve hidroelektrik santralının temelini attı.
1977 - Filistin'li gerillaların Somali'nin Mogadişu havaalanına kaçırdığı Lufthansa yolcu uçağını basan GSG-9 Alman anti-terör timi, korsanları öldürüp 86 rehineyi kurtardı.
1979 - Balgat katliamının iki sanığı Mustafa Pehlivanlı ve İsa Armağan idama mahkum edildi. 10 Ağustos 1978'de Ankara Balgat'ta solcuların gittiği 4 kahve taranmış, 5 kişi ölmüş, 11 kişi yaralanmıştı.
1982 - 574 sanıklı Ankara Dev-Yol davası başladı: 186 kişi idam istemiyle yargılanıyor.
1988 - Tuzla'da 7 Ekim'de Türkiye İşçi Köylü Kurtuluş Ordusu (TİKKO) üyesi olduğu öne sürülen dört kişi öldürüldü. Olaya karışan 16 polise 56'şar yıl hapis cezası istemiyle dava açıldı.
1989 - Doğu Almanya lideri Erich Honecker istifa etti.
1991 - Azerbaycan, Sovyetler Birliği'nden bağımsızlığını ilan etti. İlk defa 28 Mayıs 1918'de bağımsız olan dünya Azerileri, bugünü "Cumhuriyet günü" olarak kutluyorlar.
1993 - Yunanistan'da Andreas Papandreou'nun ikinci başbakanlık dönemi başladı.
1996 - Gazeteci Metin Göktepe'nin gözaltında dövülerek öldürülmesiyle ilgili dava Aydın'da başladı.
1996 - Yargıtay, Yaşar Kemal'e verilen 1 yıl 8 aylık hapis cezasını onadı.
2002 - Fildişi Sahili'nde bir ay süren çatışmaların ardından isyancılarla hükümet birlikleri arasında ateşkes yürürlüğe girdi.
2007 - Eski Pakistan başbakanı Benazir Butto, 8 yıllık sürgünün ardından döndüğü ülkesinde bombalı bir saldırıya hedef oldu. 126 kişinin öldüğü ve 248 kişinin yaralandığı saldırıdan Butto yara almadan kurtuldu.
2008 - güzel bir cumartesi günüydü ve bundan sonra hayatıma çıkmamacasına girecek olan insanı o gün tanıdım 599 gün geçmesine ramen ohala ilk günkü gibi hayatımın en güzel yerinde
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak04:48
  • Güneş06:28
  • Öğlen12:18
  • İkindi15:19
  • Akşam17:45
  • Yatsı19:14
 
Süper Loto
12.10.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu061328334448
 
On Numara
16.10.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu01061213141619273537384049515255646568697580
 
Sayısal Loto
14.10.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu040612333445
 
Şans Topu
11.10.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu080913303409
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji

Yukarı Çık