Trabzon adayından vahim sözler: AK Parti'ye verilmeyen oy...

Ana Sayfa » Ekonomi » Ekonomideki olumsuz gidiş artarak devam edecek

Ekonomideki olumsuz gidiş artarak devam edecek

Odatv'den Ahmet Müfit'in değerlendirmesi

 
15 Şubat 2018 Perşembe 10:04 
Yorum YapYazdır
 
 
Ekonomideki olumsuz gidiş artarak devam edecek

Ekonomik duruma ilişkin olarak son dönemde konuşan İktidar kesimi sözcülerinin ağızlarından düşürmedikleri konu, 2017 yılının 3. çeyreğine ilişkin olarak açıklanan“rekor” büyüme rakamları. Bizim gibi el parasıyla ödünç refah yaşayan, borç parayla tüketmeyi, konut, köprü, yapmayı başarı sayan ülkeler açısından böylesi süper büyümenin doğal sonucu ise süper bozulan dış ticaret dengesi ve artan cari açık oluyor doğal olarak.

31 Ocak’ta yayınlanan geçici dış ticaret verilerine göre; ihracat 2017 yılı Aralık ayında, 2016 yılının aynı ayına göre yüzde 8,6 artarak 13 milyar 878 milyon dolar, ithalat yüzde 25,4 artarak 23 milyar 84 milyon dolar olarak gerçekleşmiş. İthalatımızın artış hızı, ihracatımızın artış hızını 3’e katlayınca, 2016 yılı Aralık ayında yüzde 69,4 olan ihracatın ithalatı karşılama oranı 2017 yılı Aralık ayı itibarıyla yüzde 60,1’e düşmüş doğal olarak.

CARİ AÇIK GEÇEN YILA ORANLA YÜZDE 37 ARTTI

Dış ticaret dengelerindeki bozulmanın doğal sonucu, başta da ifade ettiğim gibi, cari dengedeki bozulma. Merkez Bankası tarafından yayınlanan 2017 Kasım ayına ilişkin Cari Denge istatistiklerine göre, 2016 yılı Ocak-Kasım döneminde 28,652 milyar dolar olan açık, 2017 yılı Kasım ayında yüzde 37’nin üzerinde artarak, 39,393 milyar dolara yükselmiş durumda.

Artan cari açığın doğal sonucunun daha çok borçlanma ihtiyacı olduğunu ise sanırım söylemeye gerek yok. Cari açığınız arttıkça, ekonominin çarklarını döndürmek için ihtiyacınız olan dış kaynak, yani ihtiyaç duyduğunuz borç miktarı da otomatik olarak artıyor. Bir yandan mevcut borçlarınızı ve bu borçların faizlerini ödeyecek, üzerine de en azından cari açığınızı kapatacak kadar borçlanacaksınız ki -bırakın büyümeyi, yeni iş alanları yaratmayı- en azından mevcut durumu koruyabilin.

9 Şubat 2018 günü TÜİK tarafından yayınlanan 2017 Aralık ayına ait Dış Ticaret Endeksleri, bu olumsuz gidişin artarak devam edeceğini ortaya koyuyor.

ÜRETİMİMİZ İTHALATA BAĞIMLI

Söz konusu endekslere göre, İhracat Birim Değer Endeksi 2017 yılında bir önceki yıla göre yüzde 1,5 artarken, aynı dönemde İthalat Birim Değer Endeksindeki artış yüzde 7,5 olarak gerçekleşmiş. Farklı bir şekilde ifade edersek, 2017 yılında birim ithalat için ödediğimiz para bir önceki yıla göre yüzde 7,5 pahalanırken, birim ihracat karşılığında kazandığımız döviz yalnızca yüzde 1,5 artmış. Bu tablonun pratik anlamı, bir birim ithalat yapabilmek için gereken dövizi kazanabilmek için yapmanız gereken birim ihracat miktarının artmış/artıyor olması. Sonuç olarak sadece toplam değer ve miktar açısından değil, birim değer açısından da ihracatın ithalatı karşılama oranının düştüğünü ortaya koyan bir tablo ile karşı karşıyayız.

Bu olumsuz tablonun birbiriyle doğrudan bağlantılı iki nedeni var: TL’nin yaklaşık 5 yıldır kesintisiz süren değer kaybı ( 2014 Şubatında 1 ABD Doları = 1,78 TL)  ve ihracatın özellikle yüksek katma değerli teknoloji-tasarım katkısı ve aramalı açısından ithalata bağımlı olması.

Bu olumsuz tablonun birbiriyle doğrudan bağlantılı iki nedeni var: TL’nin değer kaybı ve dahilde işleme rejiminin ihracatı ithalata bağımlı kılıyor olması. Üretiminiz, dolayısıyla ihracatınız ithalata bağımlı olunca, TL’nin değer kaybı doğrudan üretim maliyetlerinizi olumsuz olarak etkiliyor.

BU SİSTEMİ DEĞİŞTİRMEKSİZİN ÜRETİM YAPMAK MÜMKÜN DEĞİL

Bu tespit bizi sorunun esas kaynağına götürüyor. Kırk yıla yakın süredir uygulanan ekonomik modelin doğal sonucu olarak, sorunun esas kaynağı, üretimimizin tasarım ve sermaye/teknoloji katkısı açısından da ithalata bağımlı olması yani katma değer yaratmayan yapısı.

Sorunun nedeni uygulanmakta olan neoliberal ekonomik sistem ve ihracata yönelik sanayileşme modelinin kendisi olunca, bu sistemi değiştirmeksizin "hadi yüksek katma değerli üretim yapalım" deyince, yüksek katma değerli üretim yapmanız mümkün olamıyor. Katma değerli üretim yapabilmenin olmasa olmaz diğer koşulu olan bilimsel ve çağdaş eğitim konusunda da durumumuz herkesin malumu.

Sorunu kısa vadede, ülkemiz açısından daha da ağırlaştıran konu ise, şirketlerin döviz cinsi borçlarının, devlet kesesinden sağlanan onca teşvik ve desteğe karşın- halen artıyor olması. Devlet ekonomiden elini çeksin diyerek serbest piyasa savunucusu olan sanayici kesim, Kredi Garanti Fonu kalıcı olsun diyerek, işi devletin kasasından şirketlerin kesesine doğrudan ve tek taraflı çalışacak, boru döşenmesini isteyecek kadar ileri götürmüş durumda. 

Bu konuyla doğrudan alakalı ancak henüz üzerinde çok fazla konuşulmayan konu ise -İktisatçı Hakan Özyıldız’ında 9 Şubat 2018 tarihli “Bankaların Dış Borcundaki Hızlı Artış“ başlıklı yazısında işaret ettiği gibi- yaşananların bu borçları vermiş olan bankacılık/finans sektörüne olası etkileri.

Ahmet Müfit

Odatv.com 

Kaynaklar:

http://www.tuik.gov.tr/PreHaberBultenleri.do?id=27783

http://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/609ef884-3b3c-4bc3-84fe-9254244c3490/odemelerdengesi.pdf?MOD=AJPERES&CACHEID=ROOTWORKSPACE-609ef884-3b3c-4bc3-84fe-9254244c3490-m5aW6Pn

http://www.tuik.gov.tr/PreHaberBultenleri.do?id=27806

http://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/TR/TCMB+TR/Main+Menu/Istatistikler/Odemeler+Dengesi+ve+Ilgili+Istatistikler/Ozel+Sektorun+Yurtdisindan+Sagladigi+Kredi+Borcu/

https://www.sabah.com.tr/ekonomi/2018/02/12/iso-baskani-bahcivan-kgf-artik-sanayi-yatirimlarinin-aktoru-olmali

http://www.hakanozyildiz.com/2018/

http://www.bloomberght.com/haberler/haber/2094927-s-p-turk-bankalarinin-karliligi-2018-de-azalacak

 
15 Şubat 2018 Perşembe 10:04 
Yorum YapYazdır
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
A. Şefik Mollamehmetoğlu
 
Türker Ertürk
 
Prof. Dr. Kemal Üçüncü
 
Kazım DEMİR
 
Nihat Genç
 
Osman Cudi Yılmaz
 
Göksu Mollamehmetoğlu
 
Prof. Dr. Örsan Öymen
 
Havva GÜNAYDIN LAKUTOĞLU
 
Attila Aşut
 
Arslan Bulut
 
Mehmet Polat
 
Prof. Dr. Orhan Özgür
 
Mustafa Önsel
 
Muhammet İKİNCİ
 
Ahmet Özer
 
Ömer Faruk Altuntaş
 
Gülcan Özgür
 
Ömer Turan
 
Prof. Dr. Burhan Çuhadaroğlu
 
Mehmet Erdal Çağdaş
 
Prof. Dr. Cavit Boz
 
Hüseyin HAYDAR
 
Zekeriya Saka
 
Mehmet Kuvvet
 
Hasan Güneş
 
Erdal ÖZÇELİK
 
Serpil Satut Denizoğlu
 
Erdal Eksert
 
İnci Güngör
 
Coşkun ERUZ
 
Mehmet Akıncı
 
Ruhi  Türkyılmaz
 
İlyas Gümrükçü
 
Sami KOÇ
 
Ömer Asan
 
Kadir ŞİŞGİNOĞLU
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
 
 
Gazete Manşetleri
 
 
Anket
Halkoylaması sonrası Türkiye'yi ne bekliyor?
1. Daha iyi bir gelecek
2. Daha kötü bir gelecek
3. Birşey değişmez
 
Arşiv
 
Tarihte Bugün
1703 - Rus Çarı I. Petro, Sankt Petersburg şehrini kurdu.(Şehir Rus İç Savaşı sırasında Petrograd, SSCB döneminde de Leningrad olarak adlandırılıyordu)
1907 - San Francisco, California'da veba salgını başgösterdi.
1935 - Hafta tatili Cuma'dan Pazar'a alındı.
1941 - Alman zırhlısı Bismarck, İngiliz donanması tarafından batırıldı.
1944 - Latin harfleri ile ilk Cumhuriyet altını basıldı.
1953 - Paris'te Belçika, Fransa, İtalya, Lüksemburg, Hollanda ve Federal Almanya arasında Avrupa Savunma Birliği Antlaşması imzalandı.
1956 - İstanbul'da yapılan Dünya Güreş Şampiyonası'nda Türkiye Milli Güreş Takımı, serbestte altı birincilikle dünya şampiyonu oldu.
1958 - Amerikan F-4 Phantom II çok amaçlı avcı-bombardıman uçağı ilk uçuşunu yaptı.
1961 - Anayasa, Kurucu Meclis'te oylamaya katılan 262 üyeden 260'ının oyuyla kabul edildi.
1962 - Çekmece Nükleer Araştırma Merkezi açıldı.
1964 - Hindistan Başbakanı Cavaharlal Nehru 75 yaşında öldü.
1980 - Milliyetçi Hareket Partisi Genel Başkan Yardımcısı Gün Sazak, Ankara'da uğradığı bir suikast sonucu vefat etti.
1985 - Papa suikastı davasında Mehmet Ali Ağca, "Ben Hazreti İsa'yım, Tanrı'nın oğluyum" dedi.
1986 - Tütün tekelini kaldıran yasa onaylandı.
1992 - Iğdır ve Ardahan il oldu.
1993 - PKK, 33 silahsız askerimizi pusuya düşürerek öldürdü.
1994 - ABD'de 20 yıldır sürgünde bulunan Sovyet yazar Aleksandr Soljenitsin ülkesine döndü.
1999 - Birleşmiş Milletler Savaş Suçluları Mahkemesi, Yugoslavya Devlet Başkanı Slobodan Miloseviç'i Kosova'daki vahşetin sorumlusu olmakla ve etnik Arnavutlara karşı soykırım yapmakla suçladı.
2001 - 53 ülke Afrika Birliği'ni kurdu.
2007 - Mehmet Ağar Genel Başkanlığındaki DYP eski Demokrat Parti'nin adını aldı.
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Galatasaray
34
24
3
7
75
2
Fenerbahçe
34
21
9
4
72
3
Başakşehir
34
22
6
6
72
4
Beşiktaş
34
21
8
5
71
5
Trabzonspor
34
15
10
9
55
6
Göztepe
34
13
10
11
49
7
Sivasspor
34
14
7
13
49
8
Kasımpaşa
34
13
7
14
46
9
Kayserispor
34
12
8
14
44
10
Malatyaspor
34
11
10
13
43
11
Akhisar Bld.Spor
34
11
9
14
42
12
Alanyaspor
34
11
7
16
40
13
Bursaspor
34
11
6
17
39
14
Antalyaspor
34
10
8
16
38
15
Konyaspor
34
9
9
16
36
16
Osmanlıspor
34
8
9
17
33
17
Gençlerbirliği
34
8
9
17
33
18
Karabükspor
34
3
3
28
12
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
Süper Loto
24.05.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu061134404950
 
On Numara
21.05.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu01020406122428323341445153585965686973757678
 
Sayısal Loto
26.05.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu011011132634
 
Şans Topu
23.05.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu060910242712
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak02:34
  • Güneş04:47
  • Öğlen12:30
  • İkindi16:29
  • Akşam19:51
  • Yatsı21:46
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji

Yukarı Çık