Suriye ve Irak tezkeresi mecliste

Ana Sayfa » Ekonomi » Devlet akaryakıtta vergi ile vatandaşı nasıl kazıklıyor

Devlet akaryakıtta vergi ile vatandaşı nasıl kazıklıyor

Petrol fiyatı 100 dolardan 35 dolara kadar düştü. Ama vergi yüzünden 1 liraya mal olan benzin Türkiye'de 4.5 TL, 1 liraya alınan motorinin ise pompa fiyatı 3.74 lira. KDV ve ÖTV ve dğer eklentilerden sonra 100 TL'lk akaryakıtın 60 TL'si vergiye gidiyor; yani akaryakıtta yüzde 150 vergi var.

 
22 Aralık 2015 Salı 09:36 
Yorum YapYazdır
 
 
Devlet akaryakıtta vergi ile vatandaşı nasıl kazıklıyor


Petrol fiyatı 100 dolardan 35 dolara kadar düştü. Ama vergi yüzünden 1 liraya mal olan benzin Türkiye'de 4.5 TL, 1 liraya alınan motorinin ise pompa fiyatı 3.74 lira.

 

Vergi yuttu

 


Geçtiğimiz yıl haziran ayında bir varil Brent petrolün fiyatı 115 dolar civarında, yani o dönemki kur ile yaklaşık 243 liraydı.

Aynı dönemde benzinin litre fiyatı ise 5.02 liraydı. Brent petrolün dünkü seviyesi olan 36.32 dolardan güncel dolar kuru ile hesaplandığında, bir varil Brent petrolün fiyatı 105 liraya karşılık geliyor. Benzinin litre satış fiyatı ise 4.28 lira. Bu anlamda, petrolün varil fiyatı 1.5 yılda yüzde 68.7 değer kaybetti. Petrol TL bazında da yüzde 56.8 ucuzlarken, pompa fiyatı sadece yüzde 14.7 civarında ucuzladı. Bunun temel sebebi ise akaryakıt üzerindeki vergi yükü. Vergi yükü hem Avrupa'da çoğu ülkede hem de Türkiye'de tüketicinin petrol fiyatlarındaki düşüşü hissetmesine engel oluyor. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun (EPDK) kasım ayı petrol ve LPG piyasası fiyatlandırma raporuna göre, ürün fiyatı 1.04 lira olan benzin; rafineri, ÖTV+KDV, gelir payı, ana dağıtım şirketi ve bayi marjlarının eklenmesiyle pompada 5 liraya yaklaşıyor. Devlet 100 TL'lik akaryakıtın ortalama 60 lirasını vergi olarak alıyor.

DOLAR VE EURO FİYATLARI İÇİN TIKLAYIN
YÜZDE 11 KÂR

EPDK fiyatlandırma raporuna göre, 95 oktan kurşunsuz benzinin ürün fiyatı 1.04 lira. Bunun üzerine 0.04 TL toptancı marjı, 0,00254 TL gelir payı, 0,43 TL dağıtıcı ve bayi marjı toplamına ilaveten 2.84 TL vergiler ekleniyor. Böylece 1.04 liralık ürünün nihai satış fiyatı 4.35 liraya yükseliyor. Yani benzinin litre başına 4.35 lira olan pompa fiyatının yüzde 65.3'ünü vergi, kalan kısmını ise yüzde 23.9 ile ürün maliyeti ve yüzde 10.8 ile piyasada faaliyet gösteren şirketlerin masrafları ve brüt kar marjı oluşturuyor.

BENZİN, MAZOT VE LPG FİYATLARI İÇİN TIKLAYIN
TOPLAM VERGİNİN YÜZDE 15'İ

Motorinde de benzer bir tablo söz konusu. İstanbul Avrupa yakası fiyatlarına göre, bir litre standart motorinin kasım ayı ortalaması 3.72 liraydı. Bunun 1.07 lirasını ürünün fiyatı, 2.16 lirasını toplam vergiler, 0.46 lirasını dağıtıcı ve bayi karı, 0.03 lirasını toptancı marjı ve 0.00254 lirasını ise gelir payı oluşturuyor. Bu veriler incelendiğinde, pompada litresi 3.72 liradan satılan motorin fiyatının, yüzde 58.1'ini vergi, yüzde 28.8'ini ürün maliyeti, yüzde 13.1'ini ise piyasada faaliyet gösteren şirketlerin brüt kar marjı oluşturuyor. Avrupa'da da benzinden alınan vergi yüzde 50 ila 70 arasında değişiyor. Avrupa Birliği'nde Hollanda gibi ülkelerdeki ortalama gelir düzeyi ile Türkiye'deki ortalama gelir düzeyi kıyaslandığında, gelirde akaryakıtın aldığı pay farklılık gösteriyor. Türkiye'de akaryakıt ürünlerinden toplanan vergiler, toplam vergilerin yüzde 15'ini oluşturuyor. Türkiye'deki sürücüler dünyanın en pahalı akaryakıtını kullananlar listesinde yerini koruyor. Maliye'nin petrol ve doğalgazdan aldığı ÖTV, 2015 yılının ilk 6 ayında yüzde 12.5 artışla 23 milyar 740 milyon liraya çıktı. Pompa fiyatlarını etkileyen diğer bir olay da dolar kurundaki artış oldu. Türkiye'nin en önemli cari açık kalemlerinden petrolün varil fiyatındaki düşüş, kurdaki artış nedeniyle bire bir iç piyasaya yansımıyor. Fiyatların düşmesini engelleyen küçük bir etken ise firmaların stokları. Dağıtım şirketlerinin ellerindeki yüksek fiyattan almış oldukları ürünlerin de düşük fiyattan elden çıkartılmaması için fiyat düşüşleri hemen yansıtılmıyor. Sektör temsilcileri, yaptıkları açıklamalarda musluktan bedava aksa dahi benzini 2.57 liradan ucuz alamayacağımızı söylerken; kamu ise zaman zaman akaryakıt şirketlerinin fiyat metodolojisine uymadığını söyleyerek, tavan fiyat uygulaması getiriyor.

AKARAYAKITA VERGİ ZAMMI GELEBİLİR

Akaryakıt vergilerinde, yılbaşı itibariyle zam bekleyenler de var. Sektör temsilcileri, akaryakıttan maktu alınan özel tüketim vergisinde (ÖTV) en son güncellemenin 2013 yılında yapıldığına işaret ederek, "Akaryakıttan alınan özel tüketim vergisi maktu, yani fiyatlar düşse de vergi tutarı oransal değil net bir rakam olarak alınıyor. Hatta akaryakıt fiyatları düştüğünde vergi geliri düşmesin diye arttırılıyor. Petrol fiyatlarının bu seviyesi dikkate alındığında yılbaşında ÖTV'ye zam gelebilir" diyor. Hürriyet Ekonomi yazarı Erdal Sağlam da geçtiğimiz günlerde yazısında, "Bir işadamı Maliye'nin akaryakıt vergilerinde artışı tartıştığı haberleri aldıklarını söyledi. 40 dolarlara inen petrol fiyatlarına rağmen akaryakıta zam gelmesi halinde, bunun tüm mallara yayılacağını anlatan işadamı, talebin olumsuz etkileneceğini söyledi" demişti.

20 DOLAR ÖNGÖRÜSÜ

Diğer yandan Goldman Sachs, OPEC'in aralık ayı toplantısında üretimi azaltmaktan geri durmasının ve şu anda zayıf olan temel göstergelerin daha da kötüleşmesinin etkisiyle petrol fiyatlarında gerilemenin devam edeceği beklentisini yineledi. Petrol fiyatı için 20 dolar/varil dip öngörüsünün arkasında duran Goldman Sachs, petrol fiyatının bu seviyeye düşmesi halinde şirketlerin zarar etmekten kaçınmak için üretimlerini kısmak zorunda kalacaklarını savundu. Suudi Arabistan başta olmak üzere petrol üreten 13 ülke son yıllarda günlük petrol üretimini 30 milyon varilde tutuyor.

*Türkiye fiyatı dünkü kur ve pompa fiyatı ile hesaplanmıştır. Avrupa verileri 14 Aralık'a aittir. (Kaynak:Hürriyet)

 
22 Aralık 2015 Salı 09:36 
Yorum YapYazdır
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
A. Şefik Mollamehmetoğlu
 
Attila Aşut
 
Nihat Genç
 
Türker Ertürk
 
Arslan Bulut
 
Mehmet Polat
 
Prof. Dr. Orhan Özgür
 
Ahmet Özer
 
Göksu Mollamehmetoğlu
 
Gülcan Özgür
 
Ömer Turan
 
Osman Cudi Yılmaz
 
Ömer Faruk Altuntaş
 
Prof. Dr. Burhan Çuhadaroğlu
 
Prof. Dr. Cavit Boz
 
Prof. Dr. Kemal Üçüncü
 
Hüseyin HAYDAR
 
Zekeriya Saka
 
Mehmet Kuvvet
 
Hasan Güneş
 
Erdal ÖZÇELİK
 
Serpil Satut Denizoğlu
 
Erdal Eksert
 
İnci Güngör
 
Kazım DEMİR
 
Coşkun ERUZ
 
Mehmet Akıncı
 
Ruhi  Türkyılmaz
 
İlyas Gümrükçü
 
Sami KOÇ
 
Ömer Asan
 
Prof. Dr. Örsan Öymen
 
Kadir ŞİŞGİNOĞLU
 
Mustafa Önsel
 
Havva GÜNAYDIN LAKUTOĞLU
 
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
 
Anket
Halkoylaması sonrası Türkiye'yi ne bekliyor?
1. Daha iyi bir gelecek
2. Daha kötü bir gelecek
3. Birşey değişmez
 
Gazete Manşetleri
 
 
Arşiv
 
Tarihte Bugün
1821 - Mora İsyanı'nda Gördüş (Tripolis) şehrini ele geçiren Yunanlar 30.000 Türk'ü öldürdüler.
1856 - İzmir-Aydın hattı demiryolu imtiyazı, bir İngiliz şirketine verildi. 1866 yılında işletmeye açılan 612 kilometrelik demiryolu hattının imtiyazı 15 Ekim 1950'de dolacaktı. Ancak genç Cumhuriyetin hükümeti, bu hattı 30 Mayıs 1935'te satın aldı.
1924 - SSCB, Rusya SSC'ne bağlı, Karadeniz kıyısında Tuapse merkezli Şapsığ Ulusal Rayonu kuruldu.
1931 - Ekonomik kriz nedeniyle iki gün kapalı kalan Londra Borsası yeniden açıldı.
1942 - Naziler, Auschwitz'te gazla öldürme katliamlarına başladı.
1947 - Bulgaristan Partisi Lideri Nikola Petkov asıldı.
1954 - Doğu Almanya polisi, 400 kişiyi, ABD ajanı olmak iddiasıyla tutukladı.
1961 - THY'nin Kıbrıs-Adana-Ankara seferini yapan Tay uçağı, Etimesgut Havaalanı yakınlarında Karanlıktepe'ye çarparak düştü, 28 kişi öldü.
1971 - Altın Koza Film Festivali'nde sonuçlar açıklandı; Yılmaz Güney tüm ödülleri aldı.
1973 - 18 yıl önce iktidardan darbeyle düşürülen Juan Peron, Arjantin'de yeniden devlet başkanı seçildi.
1993 - Michael Jackson Türkiye'de konser verdi.
1996 - Anayasa Mahkemesi, Türk Ceza Kanunu'nun, evli erkeğin zinasına ayrıcalık tanıyan maddesini iptal etti.
1997 - Cezayir'de köy baskını: 200 kişiyi öldürüldü, 100 yaralı. Baskını İslamcı radikallerinin yaptığı öne sürüldü.
1999 - Abdullah Öcalan, bir açıklama yaparak, Türkiye'ye gelip teslim olmasını istedi.
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak04:20
  • Güneş06:02
  • Öğlen12:25
  • İkindi15:49
  • Akşam18:26
  • Yatsı19:55
 
Süper Loto
21.09.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu060809172538
 
On Numara
18.09.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu07091013141517182426273136373847485663676875
 
Sayısal Loto
16.09.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu052036414546
 
Şans Topu
20.09.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu101828303204
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji

Yukarı Çık