Bugün seçim olsa kim kazanır?

Ana Sayfa » Ekonomi » Devlet akaryakıtta vergi ile vatandaşı nasıl kazıklıyor

Devlet akaryakıtta vergi ile vatandaşı nasıl kazıklıyor

Petrol fiyatı 100 dolardan 35 dolara kadar düştü. Ama vergi yüzünden 1 liraya mal olan benzin Türkiye'de 4.5 TL, 1 liraya alınan motorinin ise pompa fiyatı 3.74 lira. KDV ve ÖTV ve dğer eklentilerden sonra 100 TL'lk akaryakıtın 60 TL'si vergiye gidiyor; yani akaryakıtta yüzde 150 vergi var.

 
22 Aralık 2015 Salı 09:36 
Yorum YapYazdır
 
 
Devlet akaryakıtta vergi ile vatandaşı nasıl kazıklıyor


Petrol fiyatı 100 dolardan 35 dolara kadar düştü. Ama vergi yüzünden 1 liraya mal olan benzin Türkiye'de 4.5 TL, 1 liraya alınan motorinin ise pompa fiyatı 3.74 lira.

 

Vergi yuttu

 


Geçtiğimiz yıl haziran ayında bir varil Brent petrolün fiyatı 115 dolar civarında, yani o dönemki kur ile yaklaşık 243 liraydı.

Aynı dönemde benzinin litre fiyatı ise 5.02 liraydı. Brent petrolün dünkü seviyesi olan 36.32 dolardan güncel dolar kuru ile hesaplandığında, bir varil Brent petrolün fiyatı 105 liraya karşılık geliyor. Benzinin litre satış fiyatı ise 4.28 lira. Bu anlamda, petrolün varil fiyatı 1.5 yılda yüzde 68.7 değer kaybetti. Petrol TL bazında da yüzde 56.8 ucuzlarken, pompa fiyatı sadece yüzde 14.7 civarında ucuzladı. Bunun temel sebebi ise akaryakıt üzerindeki vergi yükü. Vergi yükü hem Avrupa'da çoğu ülkede hem de Türkiye'de tüketicinin petrol fiyatlarındaki düşüşü hissetmesine engel oluyor. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun (EPDK) kasım ayı petrol ve LPG piyasası fiyatlandırma raporuna göre, ürün fiyatı 1.04 lira olan benzin; rafineri, ÖTV+KDV, gelir payı, ana dağıtım şirketi ve bayi marjlarının eklenmesiyle pompada 5 liraya yaklaşıyor. Devlet 100 TL'lik akaryakıtın ortalama 60 lirasını vergi olarak alıyor.

DOLAR VE EURO FİYATLARI İÇİN TIKLAYIN
YÜZDE 11 KÂR

EPDK fiyatlandırma raporuna göre, 95 oktan kurşunsuz benzinin ürün fiyatı 1.04 lira. Bunun üzerine 0.04 TL toptancı marjı, 0,00254 TL gelir payı, 0,43 TL dağıtıcı ve bayi marjı toplamına ilaveten 2.84 TL vergiler ekleniyor. Böylece 1.04 liralık ürünün nihai satış fiyatı 4.35 liraya yükseliyor. Yani benzinin litre başına 4.35 lira olan pompa fiyatının yüzde 65.3'ünü vergi, kalan kısmını ise yüzde 23.9 ile ürün maliyeti ve yüzde 10.8 ile piyasada faaliyet gösteren şirketlerin masrafları ve brüt kar marjı oluşturuyor.

BENZİN, MAZOT VE LPG FİYATLARI İÇİN TIKLAYIN
TOPLAM VERGİNİN YÜZDE 15'İ

Motorinde de benzer bir tablo söz konusu. İstanbul Avrupa yakası fiyatlarına göre, bir litre standart motorinin kasım ayı ortalaması 3.72 liraydı. Bunun 1.07 lirasını ürünün fiyatı, 2.16 lirasını toplam vergiler, 0.46 lirasını dağıtıcı ve bayi karı, 0.03 lirasını toptancı marjı ve 0.00254 lirasını ise gelir payı oluşturuyor. Bu veriler incelendiğinde, pompada litresi 3.72 liradan satılan motorin fiyatının, yüzde 58.1'ini vergi, yüzde 28.8'ini ürün maliyeti, yüzde 13.1'ini ise piyasada faaliyet gösteren şirketlerin brüt kar marjı oluşturuyor. Avrupa'da da benzinden alınan vergi yüzde 50 ila 70 arasında değişiyor. Avrupa Birliği'nde Hollanda gibi ülkelerdeki ortalama gelir düzeyi ile Türkiye'deki ortalama gelir düzeyi kıyaslandığında, gelirde akaryakıtın aldığı pay farklılık gösteriyor. Türkiye'de akaryakıt ürünlerinden toplanan vergiler, toplam vergilerin yüzde 15'ini oluşturuyor. Türkiye'deki sürücüler dünyanın en pahalı akaryakıtını kullananlar listesinde yerini koruyor. Maliye'nin petrol ve doğalgazdan aldığı ÖTV, 2015 yılının ilk 6 ayında yüzde 12.5 artışla 23 milyar 740 milyon liraya çıktı. Pompa fiyatlarını etkileyen diğer bir olay da dolar kurundaki artış oldu. Türkiye'nin en önemli cari açık kalemlerinden petrolün varil fiyatındaki düşüş, kurdaki artış nedeniyle bire bir iç piyasaya yansımıyor. Fiyatların düşmesini engelleyen küçük bir etken ise firmaların stokları. Dağıtım şirketlerinin ellerindeki yüksek fiyattan almış oldukları ürünlerin de düşük fiyattan elden çıkartılmaması için fiyat düşüşleri hemen yansıtılmıyor. Sektör temsilcileri, yaptıkları açıklamalarda musluktan bedava aksa dahi benzini 2.57 liradan ucuz alamayacağımızı söylerken; kamu ise zaman zaman akaryakıt şirketlerinin fiyat metodolojisine uymadığını söyleyerek, tavan fiyat uygulaması getiriyor.

AKARAYAKITA VERGİ ZAMMI GELEBİLİR

Akaryakıt vergilerinde, yılbaşı itibariyle zam bekleyenler de var. Sektör temsilcileri, akaryakıttan maktu alınan özel tüketim vergisinde (ÖTV) en son güncellemenin 2013 yılında yapıldığına işaret ederek, "Akaryakıttan alınan özel tüketim vergisi maktu, yani fiyatlar düşse de vergi tutarı oransal değil net bir rakam olarak alınıyor. Hatta akaryakıt fiyatları düştüğünde vergi geliri düşmesin diye arttırılıyor. Petrol fiyatlarının bu seviyesi dikkate alındığında yılbaşında ÖTV'ye zam gelebilir" diyor. Hürriyet Ekonomi yazarı Erdal Sağlam da geçtiğimiz günlerde yazısında, "Bir işadamı Maliye'nin akaryakıt vergilerinde artışı tartıştığı haberleri aldıklarını söyledi. 40 dolarlara inen petrol fiyatlarına rağmen akaryakıta zam gelmesi halinde, bunun tüm mallara yayılacağını anlatan işadamı, talebin olumsuz etkileneceğini söyledi" demişti.

20 DOLAR ÖNGÖRÜSÜ

Diğer yandan Goldman Sachs, OPEC'in aralık ayı toplantısında üretimi azaltmaktan geri durmasının ve şu anda zayıf olan temel göstergelerin daha da kötüleşmesinin etkisiyle petrol fiyatlarında gerilemenin devam edeceği beklentisini yineledi. Petrol fiyatı için 20 dolar/varil dip öngörüsünün arkasında duran Goldman Sachs, petrol fiyatının bu seviyeye düşmesi halinde şirketlerin zarar etmekten kaçınmak için üretimlerini kısmak zorunda kalacaklarını savundu. Suudi Arabistan başta olmak üzere petrol üreten 13 ülke son yıllarda günlük petrol üretimini 30 milyon varilde tutuyor.

*Türkiye fiyatı dünkü kur ve pompa fiyatı ile hesaplanmıştır. Avrupa verileri 14 Aralık'a aittir. (Kaynak:Hürriyet)

 
22 Aralık 2015 Salı 09:36 
Yorum YapYazdır
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
A. Şefik Mollamehmetoğlu
 
Nihat Genç
 
Türker Ertürk
 
Kazım DEMİR
 
Prof. Dr. Örsan Öymen
 
Mustafa Önsel
 
Mehmet Polat
 
Havva GÜNAYDIN LAKUTOĞLU
 
Göksu Mollamehmetoğlu
 
Osman Cudi Yılmaz
 
Attila Aşut
 
Arslan Bulut
 
Prof. Dr. Orhan Özgür
 
Ahmet Özer
 
Ömer Faruk Altuntaş
 
Gülcan Özgür
 
Ömer Turan
 
Prof. Dr. Burhan Çuhadaroğlu
 
Mehmet Erdal Çağdaş
 
Prof. Dr. Cavit Boz
 
Prof. Dr. Kemal Üçüncü
 
Hüseyin HAYDAR
 
Zekeriya Saka
 
Mehmet Kuvvet
 
Hasan Güneş
 
Erdal ÖZÇELİK
 
Serpil Satut Denizoğlu
 
Erdal Eksert
 
İnci Güngör
 
Coşkun ERUZ
 
Mehmet Akıncı
 
Ruhi  Türkyılmaz
 
İlyas Gümrükçü
 
Sami KOÇ
 
Ömer Asan
 
Kadir ŞİŞGİNOĞLU
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
 
 
Gazete Manşetleri
 
 
Anket
Halkoylaması sonrası Türkiye'yi ne bekliyor?
1. Daha iyi bir gelecek
2. Daha kötü bir gelecek
3. Birşey değişmez
 
Arşiv
 
Tarihte Bugün
1547 - Rus Çarı Korkunç İvan taç giydi.
1556 - Philip II, İspanya'nın kralı olur.
1795 - Fransa, Hollanda'nın Utrecht şehrini işgal etti.
1846 - İlk Ziraat Bakanlığı (Nazırlığı) kuruldu.
1914 - Altay Spor Kulübü kuruldu.
1925 - Sovyetler Birliği'nde Lev Troçki savaş komiserliği görevinden alındı.
1928 - Sovyetler Birliği'nde 30 muhalefet lideri Almanya'ya sürgüne gönderildi. Sürgüne gidenler arasında Lev Troçki de vardı.
1928Cemal - Reşit Rey'in "12 Anadolu Türküsü" adlı ses ve piyano için yapıtı ilk kez seslendirildi.
1928 - Doktor Şefik Hüsnü Değmer ve arkadaşlarının Türkiye Komünist Partisi davası başladı.
1929 - Josef Stalin'le anlaşmazlığa düşen Nikolay Buharin, Komünist Enternasyonal'in başkanlığından istifa etti.
1952 - Gazeteci ve yazar Ercüment Ekrem Talu'ya Fransız "Légion d'honneur" nişanı verildi. Yazar bu ödüle Türk-Fransız kültür ilişkilerine katkılarından dolayı layık görüldü.
1956 - Uluslararası Basın Enstitüsü Türkiye'de basına baskı yapıldığını açıkladı.
1960 - İşçi Sigortalıları Kurumu İstanbul Hastanesi Cumhurbaşkanı Celal Bayar tarafından hizmete açıldı.
1961 - ABD Türkiye'ye 43 milyon Dolar yardımda bulundu.
1969 - Metroliner treni hizmete girdi
1970 - Muammer Kaddafi Libya başkanı oldu.
1979 - Şah Muhammed Rıza Pehlevi, ailesi ile birlikte İran'ı terk ederek Mısır'a yerleşti.
1980 - Bilim insanları interferon üretmeyi başardı.
1983 - Türk Hava Yolları'nın "Afyon" uçağı Ankara'da düştü: 47 kişi öldü.
1985 - Halkçı Parti (HP) milletvekili Bahriye Üçok, zina yapan erkeklerin de cezalandırılmasını öngören yasa önerisi vermişti. TBMM yasa önerisini reddetti.
1986 - İnternet mühendislik özel kuvvetinin ilk toplantısı.
1986 - New York'ta toplanan Uluslararası PEN Kongresi, Türk hükümetini yazarlarla ilgili tutumunu gözden geçirmeye çağırdı.
1987 - 1 Ocak'ta Pekin'de Tiananmen Meydanı'nda öğrencilerin başlattığı gösteriler sonunda Komünist Partisi lideri Hu Yaobang istifa etti; yerine Zao Ziyang getirildi.
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Başakşehir
17
11
3
3
36
2
Galatasaray
17
11
2
4
35
3
Fenerbahçe
17
9
6
2
33
4
Beşiktaş
17
8
6
3
30
5
Kayserispor
17
8
6
3
30
6
Göztepe
17
9
3
5
30
7
Trabzonspor
17
8
5
4
29
8
Sivasspor
17
8
2
7
26
9
Bursaspor
17
7
4
6
25
10
Malatyaspor
17
6
4
7
22
11
Kasımpaşa
17
5
4
8
19
12
Akhisarspor
17
5
4
8
19
13
Aytemiz Alanyaspor
17
5
3
9
18
14
Osmanlıspor
17
5
2
10
17
15
Antalyaspor
17
4
5
8
17
16
Konyaspor
17
4
3
10
15
17
Gençlerbirliği
17
3
5
9
14
18
Karabükspor
17
2
3
12
9
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
Süper Loto
11.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu042327365154
 
On Numara
15.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu07091217192123293839444750525456626669707380
 
Sayısal Loto
13.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu021427313245
 
Şans Topu
10.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu091216192609
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak05:50
  • Güneş07:37
  • Öğlen12:42
  • İkindi15:09
  • Akşam17:26
  • Yatsı19:00
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji

Yukarı Çık