Seçmen adresini sorgulamak için TIKLA

Ana Sayfa » Güncel » Ahilik ve Ahilik Kültürü

Ahilik ve Ahilik Kültürü

Necip Saraçoğlu, Anadolu esnaf kültürünün bir parçası olan Ahilik ve Ahilik kültürü üzerine bir yazı kaleme aldı, bugün o kültürün neresinde olduğumuzu sorguladı.

 
29 Eylül 2013 Pazar 10:54 
Yorum YapYazdır
 
 
Ahilik ve Ahilik Kültürü

Ahilik, Müslüman- Türk toplumunun 13. Yüzyılından sonra iktisadi,sosyal ve kültürel alanlarda gelişimini sağlayan,mesleki dayanışmayı sanat ve ahlâki değerlerle koruyan “  ilk Türk esnaf birlikleri” nin adıdır.

Bu birlikleri kuranlar Ahilerden meydana geliyordu “Ahi “ kelimesi Arapça olup, “kardeşim” demektir.Ahi sözcüğünün karşılığı kardeşlik anlamında Divan-ı Lügati’t Türk’te ve Atabetü’l Hakayık’ta “ akı” olarak kullanılmış olmasıyla,”ahi” kelimesi eski ve orta Türkçede eli açık,cömert,yiğit anlamına gelmektedir.

Buralarda “ ahi” kelimesinin,Türkçe “ akı” sözcüğünden geldiği özerindeki görüşler sadece anlam benzeyişinden değil,bu sözcüğün ortaya koyduğu mertlik,Alplik,yiğitlik,eli açıklık,misafirperverlik hasletlerinin ve Ahiliğin ifade ettiği sanat ve ticaret kurumu ve kurallarının Orta Asya Türkleri arasında çok yaygın olmasındandır.(1)

“Ahi” bu özellikleriyle vicdanını kendi üzerine gözcü koyan “ adam” demektir.”Ahilik kardeşler topluluğu veya teşkilatı manasına gelmektedir. Bu teşkilatın temel felsefesi inanç ve ibadetin sanat ve meslekte bütünleştirerek “dayanışma”,”itidal” ve “kanaatkârlık” gibi bir takım toplumsal ve ahlâki ilkeler etrafında kümelenmektedir. Amacı,yerleşik hayata geçen ve kentleşen bir toplumun insanlarını yardımlaşma duygusu altında toplayarak teşkilatlanmalarını sağlamaktır. Bu nedenle,Ahi kuruluşlarında ticarete değil ihtiyaca; kâra değil helâl kazanca yönelik faaliyet tarzı yaygındır.

Ahiliğe girmenin özellikleri;”Kuvvetli bir yürek,yani secaat, pazu kuvveti,gayret,iyi bir at,hususi bir elbise,yay,iyi bir kılıç,süngü,iyi bir arkadaş” olarak sıralanmıştır. (2)

Bu özellikleriyle Alpler ve gaziler topluluğu Ahilerin,Anadolu’ya yerleşik olarak mesleki,ticari ve sosyal faaliyetlerini sürdürmelerini ve gelişmelerini koruyup gözettiklerinden dolayı,Ahilerle yakın ilgileri olduğu söylenebilir.

Anadolu’da Ahiliğin kurulması köylere kadar teşkilatlanması devrin şartlarının gösterdiği siyasi,iktisadi ve sosyo-kültürel bir ihtiyaçtan doğmuştur.Dayanışma,yardımlaşma,doğruluk,adalet ve ahlâk prensipleriyle sağlam bir kültür hazinesi oluşturmuşlardır.Anadolu Ahilerinin bu kültür hazinesinin en büyük dayanağı da İslâm kültürü ve medeniyeti olmuştur. Aklın ve iman süzgecinden geçirerek benimsedikleri İslâm kültürünü ve medeniyetini,onlar manevi değerler bakımından hiç bir yardım ve desteğe muhtaç olmadığı gerçeğini kabul etmişlerdir.

AHİLERİN ÖZELLİKLERİ

1304-1369 yıllarında yaşayan Faslı seyyah İbn-i Batuta Seyahatnamesi’nde Ahilerden şöyle bahsetmektedir:”Bunlar Anadolu’ya yerleşmiş bulunan Türkmenlerin yaşadıkları her yerde şehir kasaba ve köylerde bulunmaktadırlar. Antalya,Burdur,Gölhisar,Ladik,Milas,Konya,Niğde, Aksaray, Kayseri,Sivas ,Gümüşhane,Erzincan,Erzurum,Bolu,Birgi,Tire, Manisa,Balıkesir,Bursa, Görele,Geyve,Yenice, Mudurnu,Kastamonu,Sinop,Azak örgütlerinin misafiri  olmuştur. Memleketlerine gelen yabancıları karşılama,onlarla ilgilenme,yiyeceklerini,içeceklerini ,giyeceklerini sağlama,ihtiyaçlarını giderme,onları uğursuz ve edepsizlerin elinden kurtarma şu veya bu sebeple yaramazları katılanları yer yüzünden temizleme gibi konularda bunların eş ve örneklerine dünyanın  hiçbir yerinde rastlamak mümkün değildir.Ahiler,çok misafirperver insanlardır;aynı zamanda o beldenin asayiş ve güvenliğini sağlamakla görevliydiler.”

Diğer  bir kaynakta Ahilerle ilgili şu özellileri  görmekteyiz:” Doğru sözlülük,sadâkât ( bağlılık)veya ahde vefa,emaneti korumak,yalan söylememek,yetim malına el sürmemek düşkünün elinden tutmak,,ihsanda bulunmak,misafir davet etmek ,Allah için sevme ve Allah için kızma,bütün bunların üzerinde hayâ etmektir.”

Öyle anlaşılıyor ki AHİ EVRAN ve onun kurduğu birliklerin,Türk esnaf ve sanatkârları üzerindeki kültürel denetimini asırlarca devam ettirdiği bir gerçektir.(4)

Ne var ki bu gelenek ve görenek günümüzde etkisini kaybederek iş ve çalışma hayatımızda giderek bozulmaya başlamış ve bugünkü işçi- işveren çatışmalarına kadar gelmiştir. Ahlâki değerlerin yozlaştırıldığı ve aşındırıldığı 21. Yüzyılın ilk yıllarında ciddi bir ekonomik bir krizle karşı karşıya kalan günümüz Türkiye’sinin ve Türk insanının Ahi topluluğu değerlerini ne kadar aradığı tartışılmaz.Ancak, onlardan alınacak hisseler,ibretler,dersler vardır. Karamsarlıklarımıza,kararmış ve kararmakta olan gönüllerimize onları nurlu felsefesinden alınacak ve hatta yansıtacak aydınlıklar vardır.

Ama dünyada en kolay şey nasihat vermektir;en zoru ise nasihatı tutmaktır.İşte Ahilik nasihati: “ HARAMA BAKMA,HARAM YEME, HARAM İÇME, DOĞRU,SABIRLI,DAYANILI OL, YALAN SÖYLEME,BÜYÜKLERİNDEN ÖNCE SÖZE BAŞLAMA,KİMSEYİ KANDIRMA,KANAATKÂR OL,DÜNYA MALINA TAMAH ETME,YANLIŞ ÖLÇME,EKSİK TARTMA, KUVVETLİ ve ÜSTÜN DURUMDA İKEN YUMUŞAK DAVRANMASINI BİL,KENDİN MUHTAÇ İKEN BİLE BAŞKALARINA İKRAM EDECEK KADAR CÖMERT OL!...”

Kıymetli okuyucum,bu soruları kendine sor bakalım;hangilerini gerçekleştiriyorsun; hangilerini gerçekleştiremiyorsun!…  Sağlıklı ve başarılı günler dilerim…

 
29 Eylül 2013 Pazar 10:54 
Yorum YapYazdır
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
 
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
Attila Aşut
 
Nihat Genç
 
A. Şefik Mollamehmetoğlu
 
Prof. Dr. Orhan Özgür
 
Arslan Bulut
 
Mehmet Polat
 
Türker Ertürk
 
Ahmet Özer
 
Göksu Mollamehmetoğlu
 
Gülcan Özgür
 
Ömer Turan
 
Osman Cudi Yılmaz
 
Ömer Faruk Altuntaş
 
Prof. Dr. Burhan Çuhadaroğlu
 
Prof. Dr. Cavit Boz
 
Prof. Dr. Kemal Üçüncü
 
Hüseyin HAYDAR
 
Zekeriya Saka
 
Mehmet Kuvvet
 
Hasan Güneş
 
Erdal ÖZÇELİK
 
Serpil Satut Denizoğlu
 
Erdal Eksert
 
İnci Güngör
 
Kazım DEMİR
 
Coşkun ERUZ
 
Mehmet Akıncı
 
Ruhi  Türkyılmaz
 
İlyas Gümrükçü
 
Sami KOÇ
 
Ömer Asan
 
Prof. Dr. Örsan Öymen
 
Kadir ŞİŞGİNOĞLU
 
Mustafa Önsel
 
 
 
Gazete Manşetleri
 
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Beşiktaş
20
13
5
2
44
2
Başakşehir
21
12
7
2
43
3
Galatasaray
21
12
4
5
40
4
Fenerbahçe
20
10
6
4
36
5
Antalyaspor
21
10
5
6
35
6
Trabzonspor
20
9
3
8
30
7
Bursaspor
21
8
4
9
28
8
Konyaspor
20
7
7
6
28
9
K.D.Ç. Karabük
21
8
3
10
27
10
Osmanlıspor FK
20
6
9
5
27
11
Akhisar Bld.
20
6
6
8
24
12
Kasımpaşa
20
7
3
10
24
13
Gençlerbirliği
19
5
8
6
23
14
Kayserispor
21
6
4
11
22
15
Alanyaspor
20
6
3
11
21
16
Ç. Rizespor
21
5
5
11
20
17
Adanaspor
20
4
5
11
17
18
Gaziantepspor
20
4
3
13
15
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
 
Anket
2016 TÜRKİYE AÇISINDAN NASIL GEÇECEK?
ÇOK İYİ
İYİ
BİR ŞEY DEĞİŞMEZ
KÖTÜ
ÇOK KÖTÜ
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak05:22
  • Güneş07:02
  • Öğlen12:46
  • İkindi15:45
  • Akşam18:08
  • Yatsı19:38
 
Tarihte Bugün
1600 - Peru'daki Huaynaputina yanardağı Güney Amerika tarihindeki en şiddetli patlamayla püskürdü.
1807 - ABD eski başkan yardımcısı Aaron Burr vatana ihanet iddiasıyla tutuklandı.
1861 - Rusya'da toprağa bağlı kölelik yasaklandı.
1878 - Thomas Edison fonografın patentini aldı.
1881 - Kansas'ta tüm alkollü içecekler yasaklandı.
1915 - I. Dünya Savaşı: Gelibolu muharebeleri başladı.
1915 - İtilaf devletleri'nin Çanakkale'ye denizden yaptıkları saldırı püskürtüldü.
1925 - Telsiz tesisi hakkındaki kanun çıktı. Türkiye'de radyonun kurulması TBMM'de kabul edildi.
1928 - Amacı yoksul kadınlara yardım etmek olan "Himaye-i Etfal Kadın Yardım Cemiyeti" kuruldu. Cemiyetin adı 1938'de Yardım Sevenler Derneği olarak değiştirildi. Mevhibe İnönü derneğin fahri başkanıydı.
1932 - Halkevleri kuruldu. 1951'de Demokrat Parti hükümeti tarafından kapatıldı.
1945 - II. Dünya Savaşı: Iwo Jima muharebesi. Yaklaşık 30.000 ABD askeri Batı Pasifik'teki Iwo Jima adasına çıktı. Japon ordusunun şiddetli direnişi ile karşılaşan ABD birlikleri adada kontrolü ancak bir ay sonra sağlayabildiler.
1947 - İstanbul'da et giderek pahalılaşıyor; İstanbul Belediyesi halkı et boykotuna çağırdı.
1956 - Türkiye-Macaristan milli futbol maçı Mithatpaşa Stadı'nda oynandı. Türkiye Macaristan'ı 3-1 yendi.
1957 - Türk Ordusu'nun ilk kadın doktor subayı Sema Aran göreve başladı.
1959 - Londra Konferansı sona erdi. İngiltere Kıbrıs'ın bağımsızlığını tanıdı. İngiltere, Türkiye ve Yunanistan, Kıbrıs'ta garantör devlet oldu. Bağımsızlığın resmi olarak ilan edilmesi 16 Ağustos 1960'da oldu.
1968 - Larnaka uluslararası havaalanındaki bir uçak kaçırma olayına, Kıbrıslı yetkililerden izin almaksızın müdahale etmeye kalkan Mısır komando birliğinin 15 üyesi, Kıbrıs milli muhafızları tarafından öldürüldü.
1972 - Güvenlik güçleri, sabaha karşı Fındıkzade ve Arnavutköy'de operasyonlar düzenledi. Türkiye Halk Kurtuluş Partisi-Cephesi (THKP-C ) üyesi Ulaş Bardakçı öldürüldü.
1975 - Devlet Sinema Televizyon Enstitüsü kuruldu.
1985 - İspanya havayollarına ait Boeing 747 tipi bir yolcu uçağı Oiz dağlarına (İspanya) çarparak düştü: 148 kişi öldü.
1985 - William J. Schroeder, yapay kalp takıldıktan sonra hastaneden taburcu edilip evine gönderilebilen ilk hasta oldu.
1985 - Türk aktör Haluk Bilginer'in de rol aldığı BBC pembe dizisi ünlü EastEnders'ın ilk bölümü İngiltere'de yayımlandı. Dizi halen devam etmektedir.
1985 - Cumhurbaşkanı Kenan Evren bozuk ilaç yapanlar için " Bu adamların kafasını koparmak lazım" dedi.
1986 - SSCB Mir uzay istasyonu'nu uzaya gönderdi.
1994 - Libya'da şeriat uygulamasına geçildi; İslami takvim uygulanmaya başlandı.
1994 - Haftalık Newroz gazetesi yayımlanmaya başladı.
1994 - Adalar Belediye Başkanı ANAP'lı Recep Koç Büyükada vapur iskelesinde uğradığı silahlı saldırıda öldürüldü. İki kişi de yaralandı. Recep Koç'u, kaçak yapısını yıktırdığı Osman Özgen adlı bir vatandaşın öldürdüğü bildirildi.
1997 - İran'ın Ankara Büyükelçisi Bagheri, Sincan'da düzenlenen Kudüs gecesindeki konuşmaların ardından, artan tepkiler nedeniyle ülkesine gitti.
1997 - Başbakan Tansu Çiller Meclis'te mal varlığı soruşturmasından aklandı.
1998 - Rusya'dan Türkiye'ye boru hattı ile doğalgaz getirecek Mavi Akım Projesi için müteahhit firmalar arasında anlaşma imzalandı.
2001 - Milli Güvenlik Kurulu'nun Çankaya Köşkü'nde yapılan şubat ayı toplantısında, Başbakan Bülent Ecevit, Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer ile yaşadığı tartışma nedeniyle toplantıyı terk etti.
2008 - Küba lideri Fidel Castro görevinden ayrıldığını açıkladı.
 
Arşiv
 
Süper Loto
16.02.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu061028294753
 
On Numara
13.02.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu04050717202627282938394244525456606572747578
 
Sayısal Loto
18.02.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu021828333640
 
Şans Topu
15.02.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu031112192409
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji

Yukarı Çık