Ömer Turan

    Bu köşenin geçen haftaki konusu, 2011 yılı içinde yitirdiğimiz kültür sanat değerlerimizdi. Bu bağlamda Karikatürist İsmail Gülgeç, Öykücü Yazar Ali Teoman ve Şair Yazar Hulki Aktuç’u sanatsal yaşamları ve yaratımlarıyla bu köşeye taşımıştım. Bu haftaki yazıma yine geçen yılın “erken ölümleriyle” devam ediyorum.

    Aşk, merakla başlar. / Sonra koku ve ısrar gelir arkasından. / Kalplerdeki harita, yeniden
şekillenir.

    Bu dizeler 1980 sonrası Türk şiirinin çok önemli şairlerinden Seyhan Erözçelik’e ait. Behçet Necatigil ve Dionysos Şiir Ödülü’nün de sahibi olan şairimiz aynı zamanda iyi bir reklamcıydı. Geleneksel şiirle modern şiiri buluşturan ve kendine özgü bir anlatı geliştiren Erözçelik, yerel şiveleri de şiirine katmaktan çekinmemiştir. 1986 yılında arkadaşlarıyla birlikte Şiir Atı ve daha sonra Çiçek Dergisi’ni çıkardı. Haydar Ergülen’in deyimiyle “Bu dergilerin amacı hem 2. Yeni’yi canlandırıp izinden gitmek hem de şiiri gelenekle buluşturmaktı.” Şiir üzerine yazıları da bulunan şair, Kavafis başta olmak üzere kendine yakın bulduğu yabancı şairlerden de çeviriler yaptı. Türk şiirinin “sansar” lakaplı şairi Seyhan Erözçelik, henüz 49 yaşındayken “Serin kuşu sabahın, acılı ve tekdüze, açılan sessiz bir yaprak gibi gündüze” karışarak ölüler ülkesinde yaşamayı seçti.

    Esin Avşar, Türkiye’de Çağdaş Folk Müziği denince akla gelen ilk isimlerdendir. Özellikle halk müziğinin sanat çevrelerince dinlenip benimsenmesinde önemli katkıları oldu. Seslendirdiği Kul Ahmet’in “Yoh Yoh” türküsüyle adı “Bayan Yoh Yoh” olarak anılan Esin Avşar, Mevlana ve Yunus Emre besteleriyle Türk kültürünü dünyanın her köşesine taşıdı. Önemli festivallerden ödüller aldı. Birçok derneğin üyesi de olan Avşar, sanatçı duyarlılığını sokaklarda da gösterdi ve gericiliğe karşı savaşta hep öncü oldu. Esin Avşar sadece ses sanatçısı değildi. Aynı zamanda yazar, çevirmen, tiyatro ve sinema oyuncusuydu. Hans Christian Andersen’den çevirdiği “ Kırmızı Pabuçlar”  dört yıl boyunca Ankara ve İstanbul Devlet Tiyatroları'nda sahnelendi. Bilgesu Erenus’un tek kişilik tiyatro oyunu “ Kelaynaklar”ı oynadı. Nazım Hikmet’in “Kurtuluş Savaşı Destanı” besteleyip seslendirdi. “Diplomatik Sanatçı” Esin Avşar, 75 yaşında aramızdan ayrılırken; albümlerini, yazdığı kitapları ve rol aldığı oyunlarını insanlığa miras olarak bıraktı.

    İda Dağı’nın tutkulu şairi Ahmet Uysal’ı 3Temmuz 2011 tarihinde kaybettik. Ahmet Uysal ile en son iki yıl önce İzmir Kitap Fuarı’nda karşılaşmıştım. Ayaküstü şiir üzerine kısa bir konuşma yapmıştık. Aklımda kalan en önemli özelliği, devamlı gülümseyen yüzüydü. Yaşamını şiirle özdeşleştirmiş bir şairdi. Yaşadığı coğrafyanın insanını, acılarını, aşklarını, doğasını ve mitolojisini şiirlerine taşıdı. İnsan ve sevgi merkezli dizeler ördü şiirine. Aynı zamanda eğitimci olan şairimiz, çocuk edebiyatı alanında da önemli eserler yayımladı. Çocuklara yönelik şiir, öykü ve romanlar yazdı. Yunus Nadi ve Ceyhun Atuf Kansu Şiir Ödüllerinin yanı sıra 12. Antalya Film Festivali Öykü Yarışmasında “Harç Kovası” adlı öyküsüyle mansiyon, Damar Edebiyat Dergisi - Çankaya Belediyesi Çocuk Şiirleri Yarışması’nda “Kuşgölü'nde Günler” adlı dosyayla ikincilik ödüllerinin de sahibidir. Ölümünden hemen sonra şair dostu Ahmet Günbaş’ın katkılarıyla son şiir kitabı “Sonsuz ve Uzak” Hayal Yayınları’ndan çıktı. Ahmet Uysal’ın arkasından söylenebilecek en güzel söz yine kendi dizeleriyle söylenebilir.

    Soluk soluğa bir güzel / Yaşadın ya sen ona bak / Ardında kalan şiirler / Adını fısıldayacak / Soluk soluğa bir güzel…

    Bu isimlerin dışında; Türk sinemasının usta yönetmeni Ömer Lütfi Akad, İstanbul Devlet Opera ve Balesi’nin ilk kadın opera sanatçılarından soprano Meral Menderes, TRT'nin ve Türkiye'nin ilk haber spikerlerinden, sunucu, yazar, eğitmen Jülide Gülizar, dünyaca ünlü seramik sanatçısı Ümran Baradan, tiyatro sanatçısı Şirin Devrim ve anayasa hukuku profesörü, Cumhuriyet Gazetesi yazarı Server Tanilli 2011 yılında aramızdan ayrıldılar.

    Kendi alanlarında özgün ve nitelikli eserler bırakarak ülke kültürüne çok önemli katkı sağlamış bu isimler için son sözü Yaşar Kemal’e bırakıyorum.

    ‘’O güzel insanlar o güzel atlara binip gittiler.’’